Δίκη ΟΠΕΚΕΠΕ: Δεχόμουν πιέσεις από τον Αυγενάκη - Tι κατέθεσε ο Ευάγγελος Σημανδράκος

Με την κατάθεση του πρώην προέδρου του ΟΠΕΚΕΠΕ Ευάγγελου Σημανδράκου συνεχίστηκε η δίκη του επίσης πρώην προέδρου του Οργανισμού Δημήτρη Μελά και της πρώην επικεφαλής της Διεύθυνσης Αμεσων Ενισχύσεων και Αγοράς και της Διεύθυνσης Τεχνικών Εργων Αθανασίας Ρέππα, οι οποίοι βρίσκονται στο εδώλιο του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου της Αθήνας ως κατηγορούμενοι για υπεξαγωγή εγγράφου από κοινού, υπόθαλψη εγκληματία από κοινού κατά συρροή και παράβαση καθήκοντος από κοινού κατ’ εξακολούθηση σε βαθμό πλημμελήματος.

Ο μάρτυρας, που έγινε πρόεδρος του Οργανισμού μέσω ΑΣΕΠ τον Ιούλιο του 2022, παραιτήθηκε τον Δεκέμβριο του 2023 όταν –όπως κατήγγειλε– δέχτηκε πιέσεις. «Παραιτήθηκα γιατί δεχόμουν ασφυκτικές πιέσεις διά του Τύπου από τον υπουργό Αυγενάκη. Ο τρόπος που τοποθετούνταν στα Μέσα, σάιτ, εφημερίδες… ήταν προσβλητικός για την προσωπικότητά μου και το έργο μου όλα αυτά τα χρόνια», ανέφερε ο μάρτυρας.

Οπως εξήγησε, μόλις επιλέχθηκε για τη θέση του προέδρου του ΟΠΕΚΕΠΕ, τον είχε καλέσει ο τότε υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, ο κ. Γεωργαντάς, για να τον ρωτήσει αν έχει σχέση με ΟΣΔΕ (Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου) και τα ΚΥΔ (Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων). «Δεν είχα συνεργασία ή εξάρτηση με τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Δεν είχα καμία σχέση, δεν ήξερα καν πώς συμπληρώνεται μια δήλωση ΟΣΔΕ. Τον διαβεβαίωσα ότι δεν είχα σχέση ή συνεργασία, τοποθετήθηκα στη θέση. Παραλάβαμε τις δηλώσεις του 2022, έγινε η πληρωμή του 2022, η προκαταβολή ήταν 650 εκατ. ευρώ. Συνολικά 1,2 δισ. ευρώ».

Η κατάσταση άλλαξε όταν ανέλαβε το υπουργείο ο Λευτέρης Αυγενάκης, με τον μάρτυρα να κάνει λόγο για συχνές εντάσεις. «Οταν ανέλαβε ο κ. Αυγενάκης ξεκίνησαν οι εντάσεις. Μετά τις εκλογές του 2023, υπήρχαν εντάσεις χωρίς ιδιαίτερο λόγο. Η μεγάλη ένταση ξεκίνησε μετά από έγγραφο που του είχα στείλει και τον ενημέρωνα για το εθνικό απόθεμα» είπε ο μάρτυρας.

Στις 11 Ιουλίου 2023 έστειλε, όπως περιέγραψε, ένα εμπιστευτικό έγγραφο προς το γραφείο του υπουργού, στο οποίο αναφερόταν σε τεχνητή διανομή αποθέματος μέσω παρατυπιών και απάτης. «Υπήρχε ανισοκατανομή του εθνικού αποθέματος. Πήρα την πρωτοβουλία να ενημερώσω τον υπουργό για το τι συνέβαινε στο εθνικό απόθεμα και για το δεν πήγαινε καλά. Μέσα σε αυτό επισύναψα 24 επιστολές από την οικονομική αστυνομία για ελέγχους και από αυτές οι 14 ήταν πριν την ανάληψη των καθηκόντων μου. Το μεγαλύτερο μέρος των ανθρώπων που ερευνούνταν ήταν στην Κρήτη. Δεν προχωρούσαμε σε πληρωμή σε δεσμευμένα ΑΦΜ μέχρι να ολοκληρωθεί ο έλεγχος».

Ο μάρτυρας σημείωσε πως επί υπουργίας Γεωργαντά υπήρχε επιστολή του υπουργού προς τον κ. Μελά για δέσμευση 2.000 ΑΦΜ. «Τον Σεπτέμβριο του 2022, ήρθε ένα έγγραφο από την οικονομική αστυνομία με 2.800 ΑΦΜ, που κι αυτά δεσμεύθηκαν. Κάποιοι από αυτούς την επόμενη χρονιά δεν έκαναν καν δήλωση ΟΣΔΕ, κατάλαβαν ότι δεν τους παίρνει να κάνουν αυτήν τη διαδικασία. Περίπου 2.500 άτομα την επόμενη χρονιά δεν υπέβαλαν αίτηση, γιατί κατάλαβαν ότι δεν τους έπαιρνε να ζητήσουν επιδοτήσεις».

Ο κ. Σημανδράκος κατήγγειλε πως δεχόταν συχνά ερωτήσεις και τηλεφωνήματα από στενούς συνεργάτες του Λευτέρη Αυγενάκη που έδειχναν έντονο ενδιαφέρον να αποδεσμευθούν τα δεσμευμένα ΑΦΜ. «Με ρωτούσαν για συγκεκριμένα ονόματα και μου έλεγαν «παρακαλούμε να πληρωθούν», «πότε θα πληρωθούν;», «κάντε ό,τι μπορείτε». «Ολοι καταλαβαίναμε ότι ασκούταν πίεση», ανέφερε και συμπλήρωσε ότι επικοινωνούσε συχνότερα με τον Κυριάκο Μπαμπασίδη και έναν συνεργάτη του κ. Αυγενάκη.

Το επεισόδιο με Αυγενάκη

Κατά τη διάρκεια της κατάθεσής του, ο μάρτυρας αναφέρθηκε σε διεθνή διαγωνισμό που βρισκόταν σε εξέλιξη για την επιλογή τεχνικού συμβούλου του ΟΠΕΚΕΠΕ, συνολικού ύψους 19 εκατ. ευρώ, ο οποίος τελικά κατακυρώθηκε σε ένωση εταιρειών.

Οπως υπογράμμισε, βασική του προτεραιότητα δεν ήταν η ταυτότητα της εταιρείας που θα αναλάμβανε το έργο, αλλά η ουσιαστική κάλυψη των αναγκών του οργανισμού. «Δεν με ενδιέφερε ποια εταιρεία θα έμπαινε, αλλά να υπάρχει τεχνικός σύμβουλος», ανέφερε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας παράλληλα ότι «η Κοινωνία της Πληροφορίας δεν μας έδωσε ούτε ένα ευρώ για τεχνική υποστήριξη».

Στη συνέχεια περιέγραψε περιστατικό που ακολούθησε μετά την ανάθεση της σύμβασης, σημειώνοντας πως δέχθηκε τηλεφωνική επικοινωνία από διευθύντρια του υπουργείου η οποία του ζήτησε να μειωθεί το ύψος της σύμβασης. «Μου ζητήθηκε να κατέβει η σύμβαση στα 15 εκατ. ευρώ», κατέθεσε, προσθέτοντας ότι αρνήθηκε, εξηγώντας πως «πρόκειται για διεθνή διαγωνισμό και δεν μπορεί να αλλάξει με ένα τηλεφώνημα ή προφορικά».

Ο μάρτυρας τόνισε ότι ζήτησε επίσημη γραπτή εντολή προκειμένου να φέρει το θέμα προς συζήτηση στο Διοικητικό Συμβούλιο, ωστόσο τότε αντιλήφθηκε ότι η συνομιλία γινόταν σε ανοιχτή ακρόαση. «Κατάλαβα ότι ήμουν σε ανοιχτή ακρόαση και τότε παρενέβη ο υπουργός», σημείωσε, περιγράφοντας έντονη λογομαχία που ακολούθησε, με «βαριές και υβριστικές εκφράσεις».

«Εγώ τη σύμβαση δεν την κατέβασα», υπογράμμισε, τονίζοντας ότι το περιστατικό αυτό επιδείνωσε περαιτέρω τις σχέσεις του με την πολιτική ηγεσία. Οπως είπε, την επόμενη ημέρα επανήλθε το ίδιο αίτημα, ενώ στη συνέχεια δέχθηκε τηλεφώνημα και από τον υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης, Σταύρο Κελέτση, εντείνοντας ακόμη περισσότερο την πίεση προς το πρόσωπό του.

Τα «κόκκινα» ΑΦΜ

Συχνές τηλεφωνικές οχλήσεις από το υπουργικό γραφείο για το ζήτημα των πληρωμών ανέφερε πως δεχόταν ο κ. Σημανδράκος.

«Η πληρωμή στις 27/10/2022 έγινε κανονικά σύμφωνα το χρονοδιάγραμμα, δεν είχαμε πληρώσει τα βοσκοτόπια χωρίς ζώα. Στέλνεται επιστολή στο γραφείο του κ. Αυγενάκη ότι δεν θα πληρωθούν 9.300 ΑΦΜ που δεν πληρούσαν τα κριτήρια επιλεξιμότητας. Την Παρασκευή δέχομαι τηλεφώνημα από τον κ. Κελέτση και τον κ. Στρατάκο που ήταν γενικός γραμματέας για συγχαρητήρια για την πληρωμή. Τη Δεύτερα στις 11 με παίρνει τηλέφωνο ο κ. Στρατάκος (γενικός γραμματέας) και μου λέει ότι ο υπουργός είναι πολύ δυσαρεστημένος με την πληρωμή και πως θέλουν την παραίτησή μου και όλου του ΔΣ. Δεν μου δόθηκε η δυνατότητα να απαντήσω», κατήγγειλε ο μάρτυρας και συνέχισε λέγοντας ότι ο κ. Αυγενάκης προσπαθούσε να ασκήσει ασφυκτικό έλεγχο στις ενέργειες του ίδιου για θέματα λειτουργίας του ΟΠΕΚΕΠΕ. 

«Δεχόμουν τηλέφωνα από τον γενικό γραμματέα για να παραιτηθούν όλοι. Εγώ στις 29/10 του έστειλα υπόμνημα του κ. Αυγενάκη και ρωτούσα για ποιο λόγο πρέπει να παραιτηθώ και ποια ήταν τα λάθη μου, αλλά δεν απαντήθηκε ποτέ αυτή η επιστολή. Μια – δυο φορές είχα πάει στο γραφείο του υπουργού. Δεν είχα συνεργασία. Ηταν τόσο μεγάλος ο έλεγχος που ασκούσε στο πρόσωπό μου, που έστειλε επιστολή ότι ήθελε όλα να περνούν από το υπουργείο… ακόμα και οι εγκύκλιοι του οργανισμού».

Συναντήσεις στο Μαξίμου

Ο μάρτυρας αναφέρθηκε εκτενώς σε δύο διαδοχικές συναντήσεις που είχε με τον Γιάννη Μπρατάκο στο Μέγαρο Μαξίμου, περιγράφοντας το κλίμα και τα όσα συζητήθηκαν γύρω από την κατάσταση στον ΟΠΕΚΕΠΕ. «Δεν ήθελα τόσο εύκολα να φύγω, γιατί πίστευα ότι είχα δίκιο και ζήτησα ακρόαση από το γραφείο του πρωθυπουργού κι έστειλα επιστολή στον κ. Μπρατάκο ενημερώνοντάς τον για το τι γίνεται», είπε ο μάρτυρας.

Οπως κατέθεσε, στην πρώτη συνάντηση παρόντες ήταν επίσης οι υπουργοί Σταύρος Παπασταύρου και Μάκης Βορίδης. Εκεί, αφού τους ενημέρωσε αναλυτικά για τις πιέσεις που –όπως υποστήριξε– δεχόταν από τον Λευτέρη Αυγενάκη, αλλά και για τα προβλήματα στη λειτουργία του Οργανισμού, έλαβε σαφείς διαβεβαιώσεις στήριξης. «Μου είπαν “αντιλαμβανόμαστε ότι έχεις δίκιο… προχωράς, μην ακούς τίποτα”», ανέφερε χαρακτηριστικά, τονίζοντας πως η στάση αυτή του έδωσε την εντύπωση ότι είχε την πολιτική κάλυψη να συνεχίσει το έργο του.

Στη συνέχεια, όπως σημείωσε, απέστειλε στις 8 Νοεμβρίου 2023 νέα επιστολή προς τον κ. Μπρατάκο, στην οποία περιέγραφε τις εξελίξεις στον ΟΠΕΚΕΠΕ. Ωστόσο, σύμφωνα με την κατάθεσή του, η εικόνα διαφοροποιήθηκε στη δεύτερη, κατ’ ιδίαν συνάντησή τους. «Στη δεύτερη συνάντηση μου ζητήθηκε να παραιτηθώ», ανέφερε, υποδηλώνοντας μεταστροφή στη στάση της κυβερνητικής πλευράς και υπογραμμίζοντας ότι αμέσως μετά αντικατέστησαν όλους τους διευθυντές, μεταξύ αυτών και την Παρασκευή Τυχεροπούλου.

Τέλος, ο μάρτυρας έκανε ιδιαίτερη αναφορά και στον προκάτοχο του Λευτέρη Αυγενάκη στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, Γιώργο Γεωργαντά, επισημαίνοντας ότι η μεταξύ τους συνεργασία ήταν άριστη. «Με τον κ. Γεωργαντά είχαμε αγαστή συνεργασία και πλήρη συμφωνία στα ζητήματα του ΟΠΕΚΕΠΕ», κατέληξε.