Grand Egyptian Museum: Το μεγαλύτερο μουσείο του κόσμου ανοίγει δίπλα στις Πυραμίδες

Η ιδέα του μουσείου ξεκίνησε το 2005, αλλά οι πολιτικές αναταραχές που ακολούθησαν την Αραβική Άνοιξη το 2011 πάγωσαν την κατασκευή για τρία χρόνια. Το κόστος ανήλθε περίπου στο 1 δισ. δολάρια, και οι εγκαινιασμοί αναβλήθηκαν πολλές φορές, πιο πρόσφατα το καλοκαίρι του 2025 λόγω περιφερειακών συγκρούσεων. Παρά τα εμπόδια, η κυβέρνηση της Αιγύπτου θεωρεί το έργο αυτό βασικό εργαλείο για την αναζωογόνηση του τουρισμού, κλάδο που προσφέρει ζωτικής σημασίας ξένο συνάλλαγμα στη χώρα.

Το μεγαλύτερο μουσείο αφιερωμένο σε έναν πολιτισμό

Το GEM φιλοξενεί περισσότερα από 50.000 εκθέματα της αρχαίας Αιγύπτου, καθιστώντας το το μεγαλύτερο μουσείο στον κόσμο αφιερωμένο σε έναν μόνο πολιτισμό. Για σύγκριση, το Λούβρο στο Παρίσι εκθέτει περίπου 35.000 έργα. Από το αχανές κτήριο των 24.000 τ.μ. μόνιμων εκθεσιακών χώρων ξεχωρίζει η πλήρης συλλογή του Τουταγχαμών με 5.000 αντικείμενα, η οποία παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο σύνολό της μετά την ανακάλυψη του τάφου το 1922. Ανάμεσά τους βρίσκονται η νεκρική μάσκα, τα χρυσά νεκρικά κρεβάτια, οι άμαξες και ο θρόνος του νεαρού φαραώ.

Αρχιτεκτονική που συνομιλεί με τις Πυραμίδες

Το μουσείο σχεδιάστηκε από το ιρλανδικό γραφείο Heneghan Peng Architects, που κέρδισε τον διεθνή διαγωνισμό το 2003. Τοποθετημένο στο υψηλό οροπέδιο της Γκίζας, το κτήριο «διαλέγεται» με το τοπίο: η τριγωνική του πρόσοψη από αλαμπαστρινή πέτρα αντανακλά τη γεωμετρία των Πυραμίδων, ενώ οι οπτικοί άξονες εσωτερικά ευθυγραμμίζονται με αυτές.

Στον χώρο υποδοχής δεσπόζει ο κολοσσός του Ραμσή Β΄, ύψους 11 μέτρων, που μεταφέρθηκε από το κέντρο του Καΐρου. Από εκεί ξεκινά μια μνημειώδης σκάλα έξι επιπέδων, πλαισιωμένη με αρχαία αγάλματα, η οποία οδηγεί προς τις κύριες αίθουσες και προσφέρει θέα στις Πυραμίδες. Ένα ειδικό πέρασμα συνδέει το μουσείο με τον αρχαιολογικό χώρο, επιτρέποντας στους επισκέπτες να μετακινούνται πεζοί ή με ηλεκτρικά οχήματα.

Τεχνολογία και συντήρηση

Οι αίθουσες του μουσείου διαθέτουν προηγμένα συστήματα παρουσίασης, όπως μεικτής πραγματικότητας εφαρμογές, ώστε να «μεταφράσουν» τον αρχαίο πολιτισμό στις νεότερες γενιές. Το κέντρο συντήρησης έχει ήδη αποκαταστήσει σπάνια εκθέματα, μεταξύ αυτών τη χρυσή σαρκοφάγο του Τουταγχαμών και την ηλιακή βάρκα του Χέοπα, μήκους 43 μέτρων, που μεταφέρθηκε το 2021 με ειδικό όχημα από το Βέλγιο.

Στήριγμα για τον τουρισμό

Η αιγυπτιακή κυβέρνηση στοχεύει να διπλασιάσει τις αφίξεις, φτάνοντας τα 30 εκατ. επισκέπτες έως το 2032. Το 2024 κατέγραψε 15,7 εκατ. τουρίστες, ενώ φέτος οι αρχές εκτιμούν πως το νέο μουσείο θα προσελκύει 15.000–20.000 επισκέπτες ημερησίως. Για να διευκολυνθεί η πρόσβαση, κατασκευάστηκαν νέοι δρόμοι, προχωρά η δημιουργία σταθμού μετρό δίπλα στις πύλες του μουσείου και έχει ήδη τεθεί σε λειτουργία το νέο αεροδρόμιο Sphinx International, 40 λεπτά δυτικά του Καΐρου.

«Ένα μουσείο για τον 21ο αιώνα»

Σύμφωνα με τον CEO του μουσείου, Ahmed Ghoneim, «χρησιμοποιούμε τη γλώσσα που μιλά η Gen Z, δηλαδή την τεχνολογία», ενώ ο Hassan Allam, επικεφαλής της εταιρείας διαχείρισης, δήλωσε: «Ο κόσμος περίμενε … όλοι είναι ενθουσιασμένοι».

Το Grand Egyptian Museum δεν είναι απλώς ένας εκθεσιακός χώρος· αποτελεί ταυτόχρονα αρχιτεκτονικό ορόσημο και εργαλείο ανάπτυξης, που επιχειρεί να συνδυάσει την αίγλη της αρχαίας Αιγύπτου με τις απαιτήσεις του σύγχρονου τουρισμού.