Μαλδίβες: Η «ψευδαίσθηση» που παγίδευσε τους 5 Ιταλούς δύτες σε αδιέξοδο

Μια ομάδα έμπειρων Φινλανδών δυτών φαίνεται πως έλυσε το μυστήριο γύρω από τον θάνατο των πέντε Ιταλών που έχασαν τη ζωή τους εξερευνώντας ένα υποβρύχιο σπήλαιο στις Μαλδίβες, σε αυτό που έχει χαρακτηριστεί ως το χειρότερο καταδυτικό δυστύχημα στην ιστορία της νησιωτικής χώρας.

Η ομάδα των Ιταλών είχε ξεκινήσει την περασμένη Πέμπτη για να εξερευνήσει τα σπήλαια στην ατόλη Βάαβου, αλλά δεν αναδύθηκε ποτέ.

Η σορός του εκπαιδευτή Τζανλούκα Μπενεντέτι εντοπίστηκε κοντά στο στόμιο του σπηλαίου Thinwana Kandu την ημέρα της εξαφάνισης, ενώ οι υπόλοιπες τέσσερις σοροί -με την ανάσυρση των τελευταίων δύο την Τετάρτη να ολοκληρώνει τις προσπάθειες-, βρέθηκαν στον τρίτο και τελευταίο θάλαμο του σπηλαίου, σε βάθος περίπου 50 μέτρων.

Το μοιραίο λάθος και η οφθαλμαπάτη του σπηλαίου

Οι επαγγελματίες δύτες που ανέσυραν τις σορούς, εργαζόμενοι για τον οργανισμό DAN Europe, έναν ερευνητικό οργανισμό αφιερωμένο στην υγεία και την ασφάλεια των δυτών, εντόπισαν τους Ιταλούς εγκλωβισμένους σε έναν διάδρομο που κατέληγε σε τυφλό σημείο (αδιέξοδο) μέσα στο σύμπλεγμα του σπηλαίου.

Η Διευθύνουσα Σύμβουλος της εταιρείας, Λάουρα Μαρόνι, δήλωσε στην La Repubblica: «Δεν υπήρχε τρόπος διαφυγής από εκεί».

Στην ομάδα των πέντε Ιταλών δυτών συμμετείχαν η Μόνικα Μοντεφαλκόνε, καθηγήτρια θαλάσσιας βιολογίας με πολυετή εμπειρία, η κόρη της, Τζόρτζια Σομακάλ, δύο ερευνητές, οι Φεντερίκο Γκουαλτιέρι και Μουριέλ Οντενίνο, και ο οδηγός τους με έδρα τις Μαλδίβες, ο Μπενεντέτι.

Όπως εξήγησε η Μαρόνι στην ιταλική εφημερίδα, οι Φινλανδοί δύτες διαπίστωσαν ότι το σπήλαιο κοντά στην Αλιμάθα ξεκινά με έναν πρώτο μεγάλο, πολύ φωτεινό θάλαμο με αμμώδη πυθμένα.

Στο τέλος αυτού του χώρου υπάρχει ένας διάδρομος όπου το φως είναι ελάχιστο, αλλά «η ορατότητα, με τη χρήση τεχνητού φωτισμού, ήταν εξαιρετική».

Ο διάδρομος αυτός έχει μήκος σχεδόν 30 μέτρα και πλάτος τρία μέτρα, οδηγώντας σε έναν δεύτερο θάλαμο του σπηλαίου, ο οποίος είναι ένας μεγάλος, κυκλικός χώρος χωρίς φυσικό φως.

Μεταξύ του διαδρόμου και του δεύτερου θαλάμου υπάρχει ένας αμμόλοφος.

Η πρόσβαση στον δεύτερο θάλαμο πάνω από τον αμμόλοφο είναι εύκολη, όμως, όταν στρέφεται κανείς για να αποχωρήσει, ο αμμόλοφος μοιάζει σχεδόν με τοίχο, κρύβοντας τον πραγματικό διάδρομο εξόδου.

Στα αριστερά αυτού του αμμόλοφου υπάρχει ένας άλλος διάδρομος, μήκους μόλις λίγων δεκάδων μέτρων.

«Τα σώματα των δυτών βρέθηκαν όλα στο εσωτερικό του, σαν να τον είχαν μπερδέψει με τον σωστό», σημειώνει το δημοσίευμα.

Αν πήραν αυτόν τον διάδρομο κατά λάθος, «τότε θα ήταν πολύ δύσκολο να επιστρέψουν, ειδικά με την περιορισμένη παροχή αέρα», εξήγησε η Μαρόνι.

Οι δύτες χρησιμοποιούσαν κοινές φιάλες, πράγμα που σημαίνει ότι, σε αυτό το βάθος, είχαν ελάχιστο χρόνο στη διάθεσή τους για να επισκεφθούν το δεύτερο σπήλαιο.

«Μιλάμε για 10 λεπτά, ίσως και λιγότερο», δήλωσε.

«Το να συνειδητοποιείς ότι η διαδρομή είναι η λάθος και να έχεις λίγο αέρα, ίσως αφού έχεις πάει μπρος-πίσω, είναι τρομακτικό. Τότε αναπνέεις γρήγορα και η παροχή αέρα μειώνεται», συμπλήρωσε.

«Κάτι συνέβη εκεί κάτω» – Η θέση του τραγικού συζύγου

Ο σύζυγος της Μοντεφαλκόνε, Κάρλο Σομακάλ, μιλώντας στη La Republica, τόνισε ότι η γυναίκα του δεν θα έθετε ποτέ σε κίνδυνο τη ζωή της κόρης τους ή των άλλων.

Την περιέγραψε ως μία από τις καλύτερες δύτριες στον κόσμο με 5.000 καταδύσεις στο ενεργητικό της, «πάντα ευσυνείδητη» και «ποτέ απερίσκεπτη».

Σε μήνυμά του μέσω WhatsApp προς το πρακτορείο Reuters, δήλωσε: «Λυπάμαι, δεν ήμουν εκεί και δεν είμαι ειδικός, και από όσα βλέπω και διαβάζω, ούτε οι ειδικοί έχουν οριστικές απαντήσεις, αλλά απλώς κάνουν υποθέσεις».

Είχε επισημάνει επίσης ότι τα πλάνα από μια κάμερα GoPro θα μπορούσαν να λύσουν το μυστήριο.

Ο Σομακάλ συμπλήρωσε πως ο οδηγός της αποστολής, ο Μπενεντέτι, ήταν εξαιρετικά σχολαστικός.

«Έλεγχε τα πάντα: τις φιάλες, τις καιρικές συνθήκες. Δεν είναι ανόητος. Πρέπει να ήταν γραφτό – πήραν κάθε δυνατή προφύλαξη», σημείωσε.

Τα υπόλοιπα σενάρια

Τα σενάρια

Οι αρχές των Μαλδίβων διερευνούν τώρα πώς επιτράπηκε στους Ιταλούς να καταδυθούν σε βάθος σχεδόν 60 μέτρων, όταν η χώρα του Ινδικού Ωκεανού επιτρέπει ως μέγιστο βάθος για τους τουρίστες τα 30 μέτρα.

Οι Φινλανδοί δύτες περισυνέλεξαν τον τεχνικό εξοπλισμό, συμπεριλαμβανομένων των καμερών GoPro που φορούσαν κάποιοι από την ομάδα, με την ελπίδα να ριχτεί φως στα αίτια.

Παράλληλα, εξετάζεται αν οι δύτες είχαν χάσει τον προσανατολισμό τους λόγω κακοκαιρίας και χαμηλής ορατότητας.

Η ομάδα έφερε φιάλες οξυγόνου 12 λίτρων, ενώ η Μοντεφαλκόνε φορούσε κοντή στολή κατάδυσης —στοιχεία που κρίνονται ακατάλληλα για τέτοια βάθη.

Ερευνάται επίσης αν διέθεταν φακούς και αν χρησιμοποιούσαν τον «Μίτο της Αριάδνης» (σχοινί καθοδήγησης).

Μεταξύ των θεωριών, εξετάζεται και η πιθανότητα να παρασύρθηκαν στο σπήλαιο από κάποιο ισχυρό, ξαφνικό ρεύμα.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ιταλικής Εταιρείας Υποβρύχιας και Υπερβαρικής Ιατρικής, Αλφόνσο Μπολονίνι, οι πέντε δύτες ενδέχεται να τραβήχτηκαν στη σχισμή από ένα ισχυρό ρεύμα που προκαλείται από το «φαινόμενο Venturi», το οποίο συμβαίνει όταν το ρέον νερό εισέρχεται σε ένα στενό σημείο στραγγαλισμού, αναγκάζοντάς το να επιταχύνει και δημιουργώντας αναρρόφηση.

Η άγνοια του ταξιδιωτικού πρακτορείου

Οι ιταλικές αρχές οργάνωσαν τον επαναπατρισμό των σορών για τη διενέργεια νεκροψίας.

Ο ιταλικός τουριστικός πράκτορας που διαχειρίστηκε το ταξίδι αρνήθηκε ότι είχε εγκρίνει ή ότι γνώριζε για τη βαθιά κατάδυση που παραβίαζε τα τοπικά όρια.

Η Οριέτα Στέλλα, εκπροσωπώντας την εταιρεία Albatros Top Boat, δήλωσε στην εφημερίδα Corriere della Sera πως «δεν γνώριζε» ότι η ομάδα σχεδίαζε να κατέβει πέρα από τα 30 μέτρα – το όριο της ψυχαγωγικής κατάδυσης στις Μαλδίβες.

Αυτό το όριο απαιτεί ειδική άδεια από τις λιμενικές αρχές των Μαλδίβων και ο τουριστικός πράκτορας «δεν θα το είχε επιτρέψει ποτέ», ανέφερε.

Η ίδια πρόσθεσε ότι η κατάδυση ξεπέρασε κατά πολύ όσα είχαν προγραμματιστεί για μια επιστημονική κρουαζιέρα που επικεντρωνόταν στη δειγματοληψία κοραλλιών σε τυπικά βάθη.

Από την πλευρά του, ο διαχειριστής του σκάφους «Duke of York», Αμπντούλ Μουσίν Μούσα, επιβεβαίωσε ότι το σκάφος είχε άδεια μόνο για ψυχαγωγική κατάδυση, σε βάθος έως 30 μέτρα.

«Μοιραζόμαστε αυτές τις λεπτομέρειες και με την κυβέρνηση», δήλωσε, προσθέτοντας ότι οι δύτες είχαν ενημερωθεί κατά την άφιξή τους στο σκάφος για τα όρια ψυχαγωγικής κατάδυσης των Μαλδίβων και ότι δεν επιτρέπεται να προχωρήσουν πέρα από αυτά.

Ο εκπρόσωπος της προεδρίας των Μαλδίβων, Μοχάμεντ Χουσεΐν Σαρίφ, δήλωσε ότι το σπήλαιο «είναι τόσο βαθύ που ακόμα και δύτες με τον καλύτερο εξοπλισμό δεν προσπαθούν να το πλησιάσουν».

Ενδεικτικό της επικινδυνότητας είναι ότι το Σάββατο, ένας διασώστης από τις Μαλδίβες, ο Μοχάμεντ Μαχούντι, έχασε τη ζωή του από τη νόσο των δυτών κατά την προσπάθεια εντοπισμού των σορών, υπογραμμίζοντας τις ακραίες δυσκολίες της επιχείρησης.