Προβληματισμός στα ΚΥΔ για τη συμμετοχή μη γεωτεχνικών στη φετινή ενεργοποίηση των δικαιωμάτων

Η φετινή διαδικασία της ΕΑΕ 2026 συνοδεύεται από σημαντικές αλλαγές, τόσο ως προς το πλαίσιο όσο και ως προς το νέο ψηφιακό περιβάλλον υποβολής των δηλώσεων, ενώ κατά την έναρξή της είχαν προηγηθεί καθυστερήσεις και περίοδος αβεβαιότητας.

Καθώς η διαδικασία βρίσκεται πλέον σε εξέλιξη, σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου από τον χώρο των ΚΥΔ, ένα από τα ζητήματα που αναδεικνύονται αφορά τη συμμετοχή διαφορετικών επαγγελματικών ειδικοτήτων στην υποβολή των αιτήσεων και, ειδικότερα, τη διασφάλιση του γεωτεχνικού χαρακτήρα της διαδικασίας.

Όπως επισημαίνεται, η έναρξη της φετινής ΕΑΕ συνοδεύτηκε από αυξημένη πίεση τόσο για τους επαγγελματίες που ασχολούνται με τις αιτήσεις όσο και για τους παραγωγούς και τους κτηνοτρόφους, λόγω των νέων δεδομένων και του περιορισμένου διαθέσιμου χρόνου. 

Από την πλευρά επαγγελματιών του χώρου τονίζεται, ωστόσο, ότι ο προβληματισμός δεν περιορίζεται στις αρχικές καθυστερήσεις και στις αλλαγές που ήταν σε έναν βαθμό αναμενόμενες μετά τις σχετικές ανακοινώσεις, αλλά επικεντρώνεται κυρίως στον τρόπο με τον οποίο διασφαλίζεται η απαιτούμενη γεωτεχνική γνώση και κρίση στη διαδικασία.

Η γεωτεχνική διάσταση της ΕΑΕ και ο προβληματισμός για τη διεύρυνση των εμπλεκομένων

Η ΕΑΕ δεν αποτελεί απλώς μια διαδικασία καταχώρησης στρεμμάτων, γεωχωρικών δεδομένων και λοιπών στοιχείων, καθώς περιλαμβάνει πληροφορίες για τις οποίες απαιτούνται γεωτεχνική γνώση και κρίση. 

«Το γεωτεχνικό κομμάτι δεν είναι υποδεέστερο της συμπλήρωσης των στρεμμάτων, των γεωχωρικών δεδομένων και των λοιπών στοιχείων», επισημαίνεται χαρακτηριστικά, με την πηγή να υποστηρίζει ότι, όπου στη διαδικασία εμπλέκονται λογιστές, θα πρέπει να υπάρχει παράλληλα και η συνδρομή γεωπόνου.

Η σημασία αυτή συνδέεται και με το γεγονός ότι η δήλωση ΟΣΔΕ αποτελεί βάση για σειρά άλλων διαδικασιών και προγραμμάτων. Από τα στοιχεία της προκύπτει, μεταξύ άλλων, η τυπική απόδοση μιας εκμετάλλευσης, η οποία συνδέεται με παρεμβάσεις όπως οι Νέοι Γεωργοί και τα Σχέδια Βελτίωσης. Παράλληλα, στη δήλωση περιλαμβάνονται καλλιέργειες με συγκεκριμένο χρόνο ζωής και ημερομηνίες έναρξης και λήξης, στοιχεία που συνδέονται, μεταξύ άλλων, και με τον ΕΛΓΑ.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται και δεδομένα που αφορούν άμεσα τη φυτική και ζωική παραγωγή. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα η πηγή αναφέρει το CO₂, το οποίο χαρακτηρίζει ως μετρήσιμο μέγεθος που έχει εισαχθεί στα οικολογικά σχήματα και συνδέεται άμεσα με τις ενισχύσεις.

Η δυνατότητα συμμετοχής λογιστών στη διαδικασία εκτιμάται από την πηγή ότι ενδέχεται να σχετίζεται και με τη μεταφορά του νέου συστήματος στην ΑΑΔΕ, καθώς θεωρείται πιθανό η ένταξή τους στο νέο εγχείρημα να αντιμετωπίστηκε ως φυσική προέκταση της νέας διοικητικής δομής.

Εκεί, ωστόσο, εντοπίζεται και η βασική ένσταση. «Όσο έξυπνα και αν είναι τα μηχανήματα, δεν μπορούν να αξιολογήσουν μια κατάσταση με ένα γεωπονικό κριτήριο», σημειώνεται, με την επισήμανση ότι ο διασταυρωτικός έλεγχος μπορεί να πραγματοποιείται μέσω του συστήματος, δεν μπορεί όμως, κατά την άποψη της πηγής, να υποκαταστήσει τη γεωτεχνική κρίση όπου αυτή απαιτείται. 

Για τον λόγο αυτό, από την πλευρά επαγγελματιών του χώρου εκφράζεται η θέση ότι η συγκεκριμένη διάσταση της φετινής ΕΑΕ δεν έχει αναδειχθεί στον βαθμό που θα έπρεπε.