Νεκροί μετανάστες στην Κρήτη: Πέθαναν μαρτυρικά στη θάλασσα, ας έχουν τουλάχιστον μια αξιοπρεπή μεταχείριση στη στεριά

Η Κρήτη βρίσκεται αντιμέτωπη με μια εξαιρετικά σοβαρή μεταναστευτική κρίση. Οι αφίξεις, οι επιχειρήσεις διάσωσης και οι ανθρώπινες απώλειες δοκιμάζουν τις αντοχές των υπηρεσιών, με τις πολύνεκρες τραγωδίες να επαναλαμβάνονται.

Το τελευταίο περιστατικό, νοτίως των Καλών Λιμένων, άφησε πίσω του τουλάχιστον οκτώ νεκρούς. Άνθρωποι που επιβιβάστηκαν σε μια βάρκα, βρέθηκαν εν μέσω σφοδρής κακοκαιρίας, χωρίς επαρκή αποθέματα τροφής και νερού, έχασαν τον προσανατολισμό τους και τελικά υπέκυψαν στις εξαντλητικές συνθήκες. Οι μαρτυρίες διασωθέντων είναι συγκλονιστικές: πέθαιναν ο ένας μετά τον άλλον... Κάποιοι είχαν παραισθήσεις και έπεφταν μόνοι στη θάλασσα με αποτέλεσμα να πνιγούν. Και όσοι επέζησαν τελικά, περίμεναν το δικό τους μαρτυρικό τέλος. Ανάμεσα σε αυτούς και μία μητέρα με το μωρό της.

Οι οκτώ σοροί μεταφέρθηκαν στο νεκροτομείο του ΠΑΓΝΗ μεταμεσονύκτιες ώρες της Δευτέρας. Εκκρεμεί η μεταφορά και της σορού που είχε εντοπιστεί προ ημερών στη θαλάσσια περιοχή της Χρυσής, στην Ιεράπετρα.

Η ομάδα της Μονάδας Ιατροδικαστικής του Πανεπιστημίου Κρήτης κινητοποιήθηκε άμεσα. Πραγματοποιήθηκαν αξονικές τομογραφίες και ολοκληρώθηκαν οι νεκροτομές, με αυστηρή τήρηση του προβλεπόμενου πρωτοκόλλου, παρά την πίεση και τον αυξημένο φόρτο εργασίας.

Από τα στοιχεία που προέκυψαν μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας έγινε γνωστό ότι οι νεκροί είναι, στην πλειονότητά τους, νεαροί άνδρες από το Σουδάν, ηλικίας 15 έως 25 ετών, ενώ υπάρχει και ένας 43χρονος.

Η διαδικασία δεν αφορά μόνο τη διαπίστωση των αιτιών θανάτου. Είναι καθοριστική για τη συγκέντρωση των απαραίτητων στοιχείων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην ταυτοποίηση. Γιατί πίσω από κάθε σορό υπάρχει ένας άνθρωπος που κάποιος αναζητά. Ένας γονιός που περιμένει να μάθει τι απέγινε το παιδί του, ένας αδελφός που δεν γνωρίζει αν ο άνθρωπός του βρίσκεται ανάμεσα στους νεκρούς. Για αυτές τις οικογένειες, η ταυτοποίηση μπορεί να είναι η μοναδική δυνατότητα να πάρουν κάποτε μια απάντηση.

Image

Το πρόβλημα είχε αναδειχθεί με τους 17 νεκρούς. Τι έγινε από τότε;

Τον Δεκέμβριο του 2025, ανήμερα του Άι Νικόλα, στη θαλάσσια περιοχή νότια της Ιεράπετρας, είχαμε 17 σορούς νεαρών μεταναστών, μέσα σε μία βάρκα. Είχαν χάσει τη ζωή τους εξαιτίας του ψύχους, της πείνας και της δίψας.

Η υπόθεση αποτέλεσε τη δυσκολότερη επιχείρηση που είχε διαχειριστεί η Μονάδα Ιατροδικαστικής του ΠαΓΝΗ μέσα στην τελευταία εικοσαετία. Η προηγούμενη αντίστοιχη δύσκολη περίπτωση ήταν το 2004, με 11 σορούς.

Η ομάδα είχε πραγματοποιήσει αξονικές τομογραφίες και στις 17 σορούς μέσα σε τρεις ώρες, με τη συνδρομή του Τμήματος Ακτινολογίας, ενώ ακολούθησαν η εξωτερική επισκόπηση, η καταγραφή των ρούχων και οι νεκροτομές. Παράλληλα, υπήρξε συντονισμός για τη συλλογή προθανάτιων στοιχείων και την επικοινωνία με τις αρμόδιες Αρχές και τις πρεσβείες, ώστε να προχωρήσει η διαδικασία ταυτοποίησης.

Εκείνη η τραγωδία θα έπρεπε να αποτελέσει αφορμή για έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό διαχείρισης μαζικών ναυαγίων. Μεταξύ άλλων, θα έπρεπε να έχει προβλεφθεί η δυνατότητα προσωρινής φύλαξης μεγάλου αριθμού σορών, χωρίς να διαταράσσεται η λειτουργία του νεκροτομείου και χωρίς να αναζητούνται κάθε φορά λύσεις της τελευταίας στιγμής.

Image

Σήμερα, σχεδόν έναν χρόνο μετά, το πρόβλημα παραμένει.

Τα ψυγεία του ΠΑΓΝΗ έχουν φτάσει στα όριά τους, καθώς πρέπει να εξυπηρετηθούν και οι υπόλοιπες ανάγκες του νεκροτομείου. Για την αποσυμφόρηση της κατάστασης αποφασίστηκε η μεταφορά δύο σορών στο Βενιζέλειο, όπου όμως υπάρχουν επίσης περιορισμένες δυνατότητες φύλαξης.

Στην περίπτωση των 17 νεκρών είχε επιστρατευτεί φορτηγό-ψυγείο για την προσωρινή αποθήκευση των σορών. Η λύση αυτή θα μπορούσε να έχει εξεταστεί ως πάγια πρόβλεψη έκτακτης ανάγκης, με ένα διαθέσιμο όχημα που θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί όταν προκύπτουν ανάλογα περιστατικά.

Το ζήτημα δεν εξαντλείται, βεβαίως, στην προσωρινή φύλαξη. Για τους ανθρώπους που δεν θα καταστεί δυνατό να επαναπατριστούν, θα πρέπει να υπάρξει πρόβλεψη για την αξιοπρεπή ταφή τους.

Η Κρήτη δοκιμάζεται από μια κρίση που δεν πρόκειται να αντιμετωπιστεί με έκτακτες λύσεις κάθε φορά που συμβαίνει ένα πολύνεκρο ναυάγιο. Η Μονάδα Ιατροδικαστικής και η επικεφαλής της, Έλενα Κρανιώτη, καλούνται να φέρουν εις πέρας μια εξαιρετικά απαιτητική διαδικασία, χωρίς να κάνουν εκπτώσεις στην επιστημονική δουλειά τους.

Δεν μπορεί, όμως, η ευθύνη για την εξεύρεση χώρων, τη φύλαξη και τη συνολική διαχείριση των σορών να μεταφέρεται κάθε φορά στην ιατροδικαστική ομάδα.

Το ερώτημα είναι συγκεκριμένο: Μετά την τραγωδία των 17 νεκρών, τον Δεκέμβριο του 2025, ποια μέριμνα έλαβαν οι αρμόδιοι ώστε η Κρήτη να διαθέτει τις απαραίτητες υποδομές για την αντιμετώπιση ενός νέου μαζικού ναυαγίου;

Διαβάστε περισσότερες ειδήσεις από την Κρήτη και το Ηράκλειο