«Γκάζι» για την υπογραφή νέων Συλλογικών Συμβάσεων

Mέχρι τα μέσα Αυγούστου είχαν υπογραφεί, πανελλαδικά, 40 κλαδικές και ομοιοεπαγγελματικές συμβάσεις.

Πρόκειται για το μεγαλύτερο πλήθος συμβάσεων που έχει καταγραφεί από το 2011 και μετά. Μάλιστα, με τις διαπραγματεύσεις να συνεχίζονται σε διάφορους τομείς της οικονομίας, είναι προφανές ότι υπάρχουν οι προϋποθέσεις ώστε το 2026 να «κλείσει» με σαφώς υψηλότερο αριθμό συμβάσεων. Ας σημειωθεί ότι η αύξηση των ΣΣΕ αποτελεί βασικό στόχο της Κοινωνικής Συμφωνίας που υπογράφηκε και ισχύει με Νόμο από τον περασμένο Φεβρουάριο ανάμεσα σε εκπροσώπους εργοδοτών (ΣΕΒ, ΣΒΕ, ΓΣΕΒΕΕ, ΕΣΕΕ, ΣΕΤΕ) και εργαζομένων.

Βέβαια, αποτελεί ζητούμενο οι νέες ΣΣΕ που προκύπτουν να εφαρμόζονται κιόλας στους κλάδους για τους οποίους αναφέρονται. Όμως, σε κάθε περίπτωση, από το ναδίρ των 15 συλλογικών συμβάσεων που είχαν υπογραφεί το 2015, η φετινή αύξηση σηματοδοτεί μια θετική επανεκκίνηση.

Από τα στοιχεία που έχουν στη διάθεσή τους στο υπουργείο Εργασίας προκύπτει ότι έως τώρα έχουν υπογραφεί 24 κλαδικές συμβάσεις και 16 ομοιοεπαγγελματικές. Σε αυτές πρέπει να προστεθεί και η Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας που ισχύει και ανανεώνεται κάθε έτος.

Είναι χαρακτηριστικό ότι από τις 40 ΣΣΕ που έχουν υπογραφεί και βρίσκονται σε ισχύ, οι οκτώ έχουν ήδη επεκταθεί στο σύνολο του κλάδου που αναφέρονται. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι η Κοινωνική Συμφωνία έχει συνδράμει ώστε να περιοριστούν τα εμπόδια και να γίνει πιο εύκολη η επέκταση των συμβάσεων. Όμως, ακόμα κι έτσι, υπάρχει αρκετά μεγάλο πλήθος ΣΣΕ που δεν έχουν επεκταθεί και χρήζει ελέγχου από το υπουργείο Εργασίας, γιατί παρουσιάζονται καθυστερήσεις.

Σε κάθε περίπτωση, λόγω Κοινωνικής Συμφωνίας, το αρχικό 50% περιορίστηκε σε 40% ως προς το πλήθος των εργαζομένων που απασχολούνται στις επιχειρήσεις που συμμετέχουν στις διαπραγματεύσεις και καταλήγουν σε μια κλαδική συμφωνία (σύμβαση). Μάλιστα, αν για την υπογραφή νέας ΣΣΕ ζητηθεί η συνδρομή της ΓΣΕΕ, τότε το συγκεκριμένο ποσοστό, ως όριο επέκτασης, μηδενίζεται.

Σύμφωνα με τον Κώστα Αγραπιδά, γενικό διευθυντή Εργασιακών Σχέσεων, Υγείας, Ασφάλειας και Ένταξης στην Εργασία, «οι Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας (ΣΣΕ) αποτελούν βασικό θεσμό κοινωνικού διαλόγου και έναν ουσιαστικό κοινωνικό αντισταθμιστικό μηχανισμό. Σκοπός τους είναι να συμβάλλουν στη δίκαιη βελτίωση των αμοιβών, στην προστασία της αγοραστικής δύναμης και στη διαρκή αναβάθμιση των συνθηκών εργασίας. Η παραγωγικότητα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όχι ως μονομερής απαίτηση εντατικοποίησης, αλλά ως παράγοντας που, όταν αυξάνεται, οφείλει να μεταφράζεται σε δίκαιη συμμετοχή των εργαζομένων στα οφέλη της. Οι ΣΣΕ μπορούν επίσης να εξειδικεύουν, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό δίκαιο για τα χρονικά όρια εργασίας, ρυθμίσεις προσαρμοσμένες στις ιδιαιτερότητες κάθε κλάδου, με σεβασμό στην υγεία, την ασφάλεια και την ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής».

Τεχνητή νοημοσύνη

Οι ΣΣΕ όμως, όσο προχωρά η επανεκκίνησή τους, αποκτούν και μια άλλη οπτική σε σχέση με την αγορά εργασίας. Θα πρέπει εφεξής να προβλέπουν δικαιώματα ενημέρωσης, συμμετοχής και πιστοποιημένης επανεκπαίδευσης των εργαζομένων, ως ένα μέτρο που θα λειτουργεί περίπου αντισταθμιστικά σε σχέση με την αλματώδη αύξηση της τεχνητής νοημοσύνης.

Όπως επισημαίνει ο κ. Αγραπιδάς, «η κατάρτιση θα πρέπει να παρέχεται χωρίς κόστος για τους ίδιους τους εργαζόμενους και να πιστοποιείται από διεθνώς αναγνωρισμένους οργανισμούς, ώστε η τεχνολογική μετάβαση να δημιουργεί ευκαιρίες και όχι αποκλεισμούς, σε κάθε περίπτωση. Ιδιαίτερα κρίσιμη είναι η ενημέρωση των εργαζομένων στον ψηφιακό γραμματισμό, στο πλαίσιο της μετάβασης των επιχειρήσεων στην εποχή του αυτοματισμού και των αλγορίθμων».