ΚΡΗΤΗ
Κηδεία Ελένης Γλύκατζη-Αρβελέρ: Ο χαιρετισμός του Μητροπολίτη Αρκαλοχωρίου Καστελίου και Βιάννου Ανδρέα
O Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αρκαλοχωρίου, Καστελλίου και Βιάννου κ. Ανδρέας εκπροσώπησε τον Οικουμενικό Πατριάρχη, κ.κ. Βαρθολομαίο
Το τελευταίο αντίο στην κορυφαία βυζαντινολόγο Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, μια από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της ιστορικής επιστήμης και της πνευματικής ζωής τόσο στην Ελλάδα όσο και διεθνώς, είπαν το μεσημέρι της Παρασκευής (20/2) η ελληνική Πολιτεία, εκπρόσωποι του πολιτικού κόσμου και της ακαδημαϊκής κοινότητας.
Η εξόδιος ακολουθία τελέστηκε στον Μητροπολιτικός Ναός Αθηνών, χοροστατούντος του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερωνύμου συγχοροστατούντων του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Αρκαλοχωρίου, Καστελλίου και Βιάννου κ. Ανδρέα ο οποίος εκπροσώπησε τον Οικουμενικό Πατριάρχη, κ.κ. Βαρθολομαίο, και του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Κηφισίας, Αμαρουσίου, Ωρωπού και Μαραθώνος κ. Κυρίλλου.
Το ύστατο χαίρε στη σπουδαία Ελένη Γλύκατζη - Αρβελέρ
Μεταφέροντας το μήνυμα του Οικουμενικού Πατριάρχη, ο Μητροπολίτης Αρκαλοχωρίου Ανδρέας αναφέρθηκε στη μεγάλη προσφορά της εκλιπούσας, τονίζοντας ότι αποτέλεσε μια εξέχουσα μορφή του Ελληνισμού, που ανέδειξε μέσα από το έργο της τη συνέχεια και την ταυτότητα του Γένους. Όπως σημείωσε, η ίδια ένιωθε βαθιά συνδεδεμένη με την Κωνσταντινούπολη και την ιστορική κληρονομιά της.
Ο Σεβασμιώτατος ανέφερε ότι η εκλιπούσα έλεγε ότι «μεγάλωσε με την ιδέα της Κωνσταντινουπόλεως» και της αδιάσπαστης συνέχειας του Ελληνικού Έθνους. Με το έργο της «Γιατί το Βυζάντιο» αποκατέστησε την αλήθεια αλλά και τη βυζαντινή κληρονομιά. Υπήρξε πνευματική πηγή. «Υπηρέτησε την επιστήμη, εργάστηκε ακατάπαυστα. Και δεν κράτησε τη γνώση ως κτήμα ολιγομελές, αλλά τη διέχυσε στην κοινωνία», είπε, σημειώνοντας ότι το έργο της είναι γέφυρα μεταξύ Ανατολής και Δύσης.
Ο χαιρετισμός του Μητροπολίτη Αρκαλοχωρίου Καστελίου και Βιάννου Ανδρέα
"Ο Παναγιώτατος Οικουμενικός μας Πατριάρχης, Βαρθολομαίος, τον οποίο εκπροσωπώ, προσεύχεται εκ μέσης καρδίας υπέρ αναπαύσεως της κεκοιμημένης, πολυτίμητης αδελφής μας, μακαριστής και μακαρίας Ελένης, και εκφράζει προς την οικογένεια, τους οικείους και την ακαδημαϊκή κοινότητα, τα πατρικά του συλλυπητήρια και την αναστάσιμη παρηγορία της Μητρός Εκκλησίας.
Στεκόμαστε σήμερα με συγκίνηση και ευγνωμοσύνη ενώπιον της μνήμης της Ελένης Γλύκατζη-Αρβελέρ — της ιστορικού, της ακαδημαϊκού, της στοχάστριας, της Ελληνίδας παγκοσμίου κύρους. Της γυναίκας που ανέτειλε από τον προσφυγικό συνοικισμό του Βύρωνα. Παιδί μικρασιατικής οικογένειας, ανήλθε στα ύπατα αξιώματα της διεθνούς επιστήμης, κοσμώντας με το ήθος και τη σοφία της την Ελλάδα και την Οικουμένη.
Για την Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ η ιστορία δεν ήταν απλή καταγραφή γεγονότων· αλλά ζώσα πηγή αυτογνωσίας, πνευματικός καθρέπτης ενός λαού, εσωτερική πατρίδα.
«Μεγάλωσα με την ιδέα της Κωνσταντινουπόλεως», έλεγε· και σε άλλη της εξομολόγηση: «Άλλα στο σχολείο, άλλα στο σπίτι». Στο σπίτι της μνήμης, της Ρωμιοσύνης, της αδιάσπαστης συνέχειας του Γένους.
Μέσα από το ιστορικό πάνθεον του Ελληνισμού, του Γένους και του ελληνικού έθνους κράτους —που βαδίζει προς το τέλος του δευτέρου αιώνα από της ιδρύσεώς του— εκείνη ανέδειξε με ιδιαίτερη έμφαση το Βυζάντιο, «τον ένδοξο βυζαντινισμό μας». Με το μνημειώδες εκλαϊκευμένο έργο της «Γιατί το Βυζάντιο» όχι μόνον υπερασπίσθηκε την ιστορική αλήθεια, αλλά και αποκατέστησε την κληρονομιά της αυτοκρατορίας της Κωνσταντινουπόλεως στη συνείδηση του σύγχρονου Έλληνα. Το έργο αυτό, απόσταγμα πολυετούς έρευνας, υπήρξε πνευματική πηγή, που πρώτα ξεδίψασε την ίδια και κατόπιν όλους εμάς.
Η μακαριστή Ρωμιά Ελένη είχε επίγνωση, ότι η αποκοπή της μνήμης από το πολιτιστικό μας παρελθόν, οδηγεί σε ταυτοτική σύγχυση, όπως και ότι η ιδεολογικά κατευθυνόμενη ιστοριογραφία τραυματίζει την αλήθεια.
Με συνέπεια, θάρρος και νηφαλιότητα υπηρέτησε την επιστήμη, εργάσθηκε ακατάπαυστα στα σπουδαστήρια και στα πανεπιστήμια, δίδαξε, συνέγραψε, φώτισε. Και δεν κράτησε τη γνώση ως κτήμα των ολίγων, αλλά τη διέχυσε στον ευρύτερο περίγυρο,και έτσι κατέστη η ιστορία, κοινό βίωμα και συλλογική συνείδηση. «Την ιστορίαν μου την έγραψα ως θησαυρόν… και όχι ως έργον εφήμερον» (Θουκ. Α΄, 22, 4).
Η επιστημονική της ακτινοβολία υπήρξε λαμπρή, αλλά λαμπρότερη υπήρξε η Κωνσταντινουπολίτικη γέφυρα Ανατολής και Δύσης που οικοδόμησε.
Σήμερα, που ολοκληρώνεται η επίγεια πορεία σου, αγαπητή αδελφή Ελένη, η Εκκλησία δεν αποχαιρετά έναν απλώς διακεκριμένο επιστήμονα. Προπέμπει μία ψυχή που ετίμησε τα άνωθεν δοθέντα τάλαντα, εκ της νοεράς ενέργειας της χάριτος.
Ο Παναγιώτατος Οικουμενικός μας Πατριάρχης σε περιβάλλει όχι μόνον με λόγους τιμής, αλλά κυρίως με τον Λόγο της αναστάσιμης προσευχής, και σε προπέμπει από τα ορατά στα αόρατα, «εν χώρα ζώντων» στην μακαρία ανάπαυση. Αιωνία σου η μνήμη."
