Τουρισμός και ζέστη: Γιατί η σκιά γίνεται πλέον μέρος της ελληνικής φιλοξενίας

Η άνοδος της θερμοκρασίας αρχίζει να επηρεάζει όχι μόνο την καθημερινότητα, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο οι επισκέπτες βιώνουν τις διακοπές τους. Σκιά, πρόσβαση σε πόσιμο νερό και δροσεροί χώροι αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη σημασία για τον ελληνικό τουρισμό.

Η φετινή θερινή τουριστική περίοδος οδεύει προς το τέλος της, έχοντας κυλήσει με σχετικά λίγες ημέρες ακραία υψηλών θερμοκρασιών. Ωστόσο, οι ενδείξεις για τα επόμενα χρόνια επαναφέρουν στο προσκήνιο την ανάγκη προσαρμογής του τουριστικού προϊόντος στις υψηλότερες θερμοκρασίες.

Για την ανάγκη θωράκισης του τουρισμού απέναντι στη ζέστη μιλά στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Δρ Ανδρέας Φλουρής, Καθηγητής Φυσιολογίας και Διευθυντής του Εργαστηρίου Περιβαλλοντικής Φυσιολογίας FAME Lab του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και Επιστημονικός Συνεργάτης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

«Η ποιότητα των διακοπών δεν κρίνεται μόνο από την ποιότητα των καταλυμάτων και του φαγητού, αλλά και στην ουρά ενός αρχαιολογικού χώρου, στη διαδρομή προς την παραλία, στην αναμονή για το πλοίο. Καθώς το κλίμα θερμαίνεται, η δυνατότητα του επισκέπτη να απολαμβάνει έναν προορισμό με ασφάλεια και άνεση αποκτά μεγαλύτερη σημασία για τον ελληνικό τουρισμό. Επομένως, η προστασία από τη ζέστη γίνεται μέρος της φιλοξενίας», εξηγεί.

Όπως επισημαίνει, η φροντίδα του ταξιδιώτη θα πρέπει να ξεκινά πριν ακόμη φτάσει στον προορισμό και να συνεχίζεται σε όλη τη διάρκεια της παραμονής του, ώστε να μπορεί να αξιοποιεί τον χρόνο του χωρίς περιττή καταπόνηση.

Τι έδειξαν 6.500 κριτικές τουριστών

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία πρόσφατης μελέτης, στο πλαίσιο της οποίας εξετάστηκαν περίπου 6.500 διαδικτυακές κριτικές για έντεκα υπαίθριους χώρους πολιτιστικής κληρονομιάς στη νότια Ευρώπη, μεταξύ των οποίων η Κνωσός και η Ακρόπολη.

Σύμφωνα με τον Δρ. Φλουρή, τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τις θερμότερες ημέρες αυξάνονταν οι αναφορές των επισκεπτών στη ζέστη και τη δυσφορία, αλλά και στην ανάγκη ύπαρξης σκιάς και πόσιμου νερού.

«Ένας άνθρωπος μπορεί να θαυμάσει ένα μνημείο και συγχρόνως να ταλαιπωρηθεί για να το επισκεφθεί. Αυτό σημαίνει ότι χρειάζεται να ακούμε προσεκτικά τι περιγράφει για την εμπειρία του», σημειώνει.

Παράλληλα, διευκρινίζει ότι μια καλή αξιολόγηση ενός αξιοθέατου δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχουν εξασφαλιστεί οι κατάλληλες συνθήκες για την προστασία της υγείας του επισκέπτη.

Γιατί δεν επηρεάζονται όλοι το ίδιο από τη ζέστη

Η επίδραση της υψηλής θερμοκρασίας διαφέρει σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο. Η υγρασία, η έκθεση στον ήλιο, ο άνεμος, ο ρουχισμός και η ένταση της δραστηριότητας επηρεάζουν την ικανότητα του οργανισμού να αποβάλλει τη θερμότητα.

Μεγαλύτερη προσοχή χρειάζονται οι επισκέπτες που φτάνουν στην Ελλάδα από ψυχρότερα κλίματα, καθώς ο οργανισμός τους χρειάζεται χρόνο για να εγκλιματιστεί. Η ηλικία, τα χρόνια νοσήματα και ορισμένα φάρμακα μπορούν επίσης να αυξήσουν τον κίνδυνο προβλημάτων υγείας.

Όπως σημειώνει ο καθηγητής, οι οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας συστήνουν περιορισμό της έντασης και της διάρκειας της άσκησης κατά την πρώτη εβδομάδα, όταν δεν έχει προηγηθεί εγκλιματισμός.

Η σκιά ως «εργαλείο» προστασίας

Η σημασία της σκιάς επιβεβαιώνεται και από έρευνες της ομάδας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. Σύμφωνα με τον Δρ. Φλουρή, η έκθεση στον ήλιο έχει συνδεθεί με μεγαλύτερη σωματική καταπόνηση και μειωμένη νοητική ικανότητα.

Για τον λόγο αυτό, η προστασία από τη ζέστη δεν αφορά μόνο τα ξενοδοχεία ή άλλους κλειστούς χώρους, αλλά ολόκληρη τη διαδρομή του επισκέπτη: από την αναμονή και τη μετακίνηση μέχρι την ξενάγηση σε έναν αρχαιολογικό χώρο.

Στην πράξη, αυτό μπορεί να σημαίνει καλύτερη ενημέρωση για τις κατάλληλες ώρες δραστηριοτήτων, εύκολη πρόσβαση σε νερό και δροσερούς χώρους, σκιασμένα σημεία αναμονής και ανάπαυσης, αλλά και δυνατότητα αλλαγής του προγράμματος όταν οι καιρικές συνθήκες επιδεινώνονται.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην έγκαιρη ενημέρωση του ταξιδιώτη, η οποία θα πρέπει να είναι σαφής, πρακτική και διαθέσιμη στη γλώσσα του.

Η αποτελεσματική αντιμετώπιση της ζέστης απαιτεί, τέλος, συνεργασία μεταξύ τουριστικών επιχειρήσεων και τοπικών αρχών, αλλά και εκπαίδευση του προσωπικού ώστε να αναγνωρίζει συμπτώματα θερμικής καταπόνησης και να γνωρίζει πώς πρέπει να αναζητηθεί βοήθεια.

«Η Ελλάδα μπορεί να ενσωματώσει αυτή τη φροντίδα στην ταυτότητα της φιλοξενίας της. Να προσφέρει στον επισκέπτη τη δυνατότητα να χαρεί το τοπίο, την ιστορία και την καθημερινή ζωή του τόπου, γνωρίζοντας ότι κάποιος έχει φροντίσει και για τις δυσκολίες που δημιουργεί η ζέστη», καταλήγει ο Δρ. Φλουρής.

ΑΠΕ-ΜΠΕ