Αντιγριπικά εμβόλια: Στα φαρμακεία το 30% των δόσεων – Πότε και ποιοι έχουν προτεραιότητα

Στα φαρμακεία της χώρας έχει ήδη διανεμηθεί το 30% των αντιγριπικών εμβολίων, με τη νέα εμβολιαστική περίοδο να έχει ξεκινήσει στις 2 Οκτωβρίου. Φέτος αναμένονται συνολικά 3,64 εκατομμύρια δόσεις, έναντι 3,5 εκατομμυρίων την προηγούμενη περίοδο.

Όπως αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο γενικός γραμματέας του Πανελλήνιου Φαρμακευτικού Συλλόγου, Μανόλης Κατσαράκης, υπάρχει επάρκεια και διατίθενται διαφορετικές κατηγορίες εμβολίων. Παράλληλα, αυξάνεται ο αριθμός των εμβολιασμών στα φαρμακεία: από περίπου 1,4 εκατομμύρια δόσεις το 2023-2024, έφτασε στα 1,92 εκατομμύρια το 2024-2025 και στα 2,04 εκατομμύρια το 2025-2026.

Πότε γίνεται ο εμβολιασμός

Ως κατάλληλο διάστημα για τον αντιγριπικό εμβολιασμό στην Ελλάδα προτείνεται η περίοδος από τα μέσα Οκτωβρίου έως το τέλος Νοεμβρίου, καθώς ο οργανισμός χρειάζεται περίπου δύο εβδομάδες για να αναπτύξει ανοσολογική απάντηση. Όσοι δεν εμβολιαστούν τότε μπορούν να το κάνουν και αργότερα, όσο διαρκεί η εποχική γρίπη.

Η δραστηριότητα της γρίπης συνήθως αυξάνεται τον Ιανουάριο και κορυφώνεται τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο, χωρίς να μπορεί να προβλεφθεί με ακρίβεια πότε θα αρχίσει το επιδημικό κύμα.

Για τους περισσότερους αρκεί μία δόση κάθε χρόνο. Βρέφη και παιδιά κάτω των 9 ετών που εμβολιάζονται πρώτη φορά ή έχουν λάβει μόνο μία δόση στο παρελθόν χρειάζονται δύο δόσεις, με απόσταση τουλάχιστον 28 ημερών. Για το ρινικό εμβόλιο, δεύτερη δόση μετά από τουλάχιστον τέσσερις εβδομάδες απαιτείται σε παιδιά κάτω των 9 ετών που δεν έχουν εμβολιαστεί προηγουμένως κατά της εποχικής γρίπης.

Ποιοι έχουν προτεραιότητα

Ο εμβολιασμός συστήνεται κατά προτεραιότητα για:

- Άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω.

- Βρέφη και παιδιά από 6 μηνών έως 5 ετών.

- Ενήλικες και παιδιά άνω των 5 ετών με χρόνια νοσήματα, ανοσοκαταστολή, μεταμοσχεύσεις, σακχαρώδη διαβήτη, χρόνια νεφρική ή ηπατική νόσο, νευρολογικά και νευρομυϊκά νοσήματα.

- Άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία.

- Εγκύους, λεχώνες και θηλάζουσες.

- Όσους φροντίζουν ή ζουν μαζί με ευάλωτα άτομα.

- Κλειστούς και ευάλωτους πληθυσμούς.

- Εργαζομένους σε δομές υγείας, μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων και άλλες δομές φιλοξενίας.

Ποια εμβόλια είναι διαθέσιμα

Φέτος διατίθενται τριδύναμα αντιγριπικά εμβόλια: συμβατικά αδρανοποιημένα που παράγονται σε αυγά όρνιθας, αδρανοποιημένα από κυτταροκαλλιέργειες, υψηλής δόσης, με ανοσοενισχυτικό MF59 και το ρινικό εμβόλιο με ζώντα εξασθενημένο ιό.

Το εμβόλιο κυτταροκαλλιέργειας μπορεί να χορηγηθεί από την ηλικία των 6 μηνών, ακόμη και σε άτομα που έχουν παρουσιάσει σοβαρή αναφυλακτική αντίδραση στο αυγό.

Τα ενισχυμένα εμβόλια υψηλής δόσης και με ανοσοενισχυτικό συστήνονται για άτομα 65 ετών και άνω, καθώς και για μεταμοσχευμένους συμπαγούς οργάνου ηλικίας 18-64 ετών. Εάν δεν είναι διαθέσιμο ενισχυμένο εμβόλιο για κάποιον άνω των 65 ετών, ο εμβολιασμός δεν πρέπει να αναβάλλεται και μπορεί να γίνει με άλλο διαθέσιμο αντιγριπικό εμβόλιο.

Σύμφωνα με τον κ. Κατσαράκη, έχουν εισαχθεί περίπου 460.000 ενισχυμένα εμβόλια. Τα συμβατικά χορηγούνται δωρεάν στα ιδιωτικά φαρμακεία, σε ασφαλισμένους και ανασφάλιστους χωρίς ιατρική συνταγή, ενώ για τα ενισχυμένα απαιτείται συνταγή γιατρού.

Τι ισχύει για το ρινικό εμβόλιο στα παιδιά

Για δεύτερη χρονιά διατίθεται το ρινικό εμβόλιο, με περίπου 200.000 δόσεις, περισσότερες από πέρυσι. Χορηγείται από παιδιάτρους σε παιδιά και εφήβους από 2 έως κάτω των 18 ετών.

Δεν πρέπει να χορηγείται σε παιδιά με ιστορικό βρογχικού άσθματος ή υποτροπιάζοντα επεισόδια συριγμού κατά τους τελευταίους 12 μήνες, με ανοσοκαταστολή ή με μακροχρόνια λήψη ασπιρίνης.

Για παιδιά και εφήβους που ζουν με άτομα με σοβαρή ανοσοκαταστολή συστήνεται το αδρανοποιημένο ενέσιμο εμβόλιο. Αν χορηγηθεί το ρινικό, συστήνεται να αποφεύγεται η επαφή με το ευάλωτο άτομο για επτά ημέρες. Επίσης, το αντιγριπικό εμβόλιο δεν πρέπει να χορηγείται σε παιδιά με γνωστή αναφυλαξία σε συστατικό του.

Ο κ. Κατσαράκης προσθέτει ότι οι φαρμακοποιοί ενημερώνουν παράλληλα τους πολίτες για άλλα συνιστώμενα εμβόλια, ανάλογα με την ηλικία και τους παράγοντες κινδύνου, όπως εκείνα κατά του πνευμονιόκοκκου, του έρπητα ζωστήρα και της COVID-19.