Κατώτατος μισθός: Σύνδεση της αύξησης με μείωση εισφορών ζητούν οι εργοδοτικοί φορείς

τη μείωση του μη μισθολογικού κόστους δίνουν έμφαση οι επιστημονικοί φορείς των εργοδοτικών οργανώσεων στις εκθέσεις τους  για την αύξηση του κατώτατου μισθού από την 1η Απριλίου 2026, καθώς η λεγόμενη φορολογική σφήνα παρά τη μείωσή των τελευταίων ετών παραμένει σε υψηλά επίπεδα σε σχέση με τις άλλες χώρες της ΕΕ και του ΟΟΣΑ και επιβαρύνει υπέρμετρα τις επιχειρήσεις χωρίς να επιφέρει υψηλότερο καθαρό εισόδημα στους μισθωτούς.   

Σύμφωνα με τις κυβερνητικές εξαγγελίες, περαιτέρω μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,50%-0,60% έχει προγραμματιστεί για το 2027, αλλά δεν αποκλείεται να εφαρμοστεί νωρίτερα ώστε οι εισφορές να μειωθούν συνολικά κατά 6 ποσοστιαίες μονάδες.

ΕΣΕΕ: Ο κατώτατος μισθός κοστίζει 1.250 ευρώ στην επιχείρηση

Ειδικότερα, η ΕΝΕΜΥ/ΕΣΕΕ ( εμπόριο) τονίζει ότι μια ενδεχόμενη νέα αύξηση του κατώτατου μισθού οφείλει να συνδεθεί με ισόποση μείωση του μη μισθολογικού κόστους, ώστε να διατηρηθεί η ανταγωνιστικότητα. 

Θα πρέπει επίσης να συνοδευτεί από την κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος και στα νομικά πρόσωπα και σταδιακά της προκαταβολής φόρων αλλά και από την αποσύνδεση του κατώτατου μισθού από την τεκμαρτή φορολόγηση.

Αναδεικνύοντας το πρόβλημα της επιβάρυνσης των επιχειρήσεων επισημαίνει ότι ο σημερινός κατώτατος μισθός των 880 ευρώ στην επιχείρηση κοστίζει, κυρίως  λόγω των ασφαλιστικών εισφορών, 1.250,4 ευρώ μηνιαίως και 15.004,8 ευρώ ετησίως, ενώ ο μισθωτός λαμβάνει καθαρά 867,9 ευρώ μηνιαίως και 10.414,8 ευρώ ετησίως.

Οι υψηλότεροι μισθοί ,σύμφωνα με την ΕΣΕΕ,  σαφώς συμβάλλουν στην αύξηση της καταναλωτικής δαπάνης που έχει ιδιαίτερη σημασία για το εμπόριο, αλλά πρέπει να δοθεί προσοχή στον αντίκτυπο που θα έχει η αύξηση του κατώτατου μισθού στους υψηλότερους μέσους μισθούς, ώστε να αποφευχθεί ένα ατέρμονο σπιράλ αυξήσεων μισθών-τιμών. 

Συγκεκριμένα οι αναλύσεις της ΤτΕ  δείχνουν πως  μια αύξηση του κατώτατου μισθού κατά 1,0% συνεπάγεται μια αύξηση του μέσου μισθού του ιδιωτικού τομέα κατά περίπου 0,5%.

ΓΣΕΒΕΕ: Τα κριτήρια πιάνουν το 56% των ατομικών επιχειρήσεων 

Στο ίδιο μήκος κύματος και η έκθεση του επιστημονικού ινστιτούτου της ΓΣΕΒΕΕ επισημαίνει ότι η αύξηση του κατώτατου μισθού πρέπει να εξεταστεί αναγκαστικά σε σχέση με την τεκμαρτή φορολόγηση των ελεύθερων επαγγελματιών. 

Το 56% των ατομικών επιχειρήσεων φορολογείται με βάση τον τεκμαρτό προσδιορισμό εισοδήματος και όχι βάσει των πραγματικών κερδών, ενώ οι αυξήσεις του κατώτατου μισθού το 2024 και το 2025 οδήγησαν σε αυτόματες αυξήσεις του τεκμαρτού φορολογητέου εισοδήματος και, κατά συνέπεια, των φορολογικών υποχρεώσεων αυτών των επιχειρήσεων.

ΙΟΒΕ: Πολύ υψηλές οι εισφορές

Το Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών- ΙΟΒΕ, αναφέροντας στην έκθεσή του την πορεία των μειώσεων των ασφαλιστικών εισφορών από το 2020, τονίζει ότι, ενώ ο ονομαστικός κατώτατος μισθός έχει αυξηθεί σωρευτικά  κατά 41,6% την περίοδο 2019-2026, η μείωση των υποχρεωτικών εισφορών κοινωνικής ασφάλισης της μισθωτής εργασίας ανέρχεται συνολικά σε 5,4 ποσοστιαίες μονάδες.  

Όμως, παρά τις μειώσεις, το άθροισμα εισφορών εργαζόμενου και εργοδότη το 2024 ήταν το δέκατο υψηλότερο στις χώρες της ΕΕ (36,2%) και κατά 10,4 π.μ. υψηλότερο από το μέσο όρο των ανεπτυγμένων οικονομιών του ΟΟΣΑ.  

Βεβαίως, η απόκλιση αναμένεται να μειωθεί μετά την μείωση των εισφορών εργοδοτών κατά 0,5 π.μ. Και πάλι όμως ,το σύνολο των υποχρεωτικών εισφορών παραμένει υψηλό και σημαντικά υψηλότερο από τον μ.ό. των χωρών του ΟΟΣΑ. 

Είναι συνεπώς δόκιμο – αναφέρει η έκθεση- να γίνει επεξεργασία σε σενάρια πολιτικής που θα συνδυάζουν τον καθορισμό του κατώτατου μισθού με νέες δημοσιονομικές παρεμβάσεις στην πλευρά των εισφορών. 

Στα εναλλακτικά σενάρια που παρουσιάζει ο ΙΟΒΕ , η μείωση των εισφορών μπορεί να αποδώσει  έως και 6,1% αύξηση στις καθαρές αποδοχές των χαμηλόμισθων.

Συγκεκριμένα  αν ο κατώτατος μισθός αυξηθεί κατά 4% και το σύνολο των εισφορών που επιβαρύνει την επιχείρηση μειωθεί κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες , η καθαρή αύξηση για τον μισθωτό θα είναι 6,1%.

Οι προτάσεις ΚΕΠΕ και ΣΒΕ

Κέντρο  Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών – ΚΕΠΕ: Το ΚΕΠΕ εκτιμά ότι υπάρχει περιθώριο για μια αύξηση του κατώτατου μισθού μεταξύ 3,5% και 5%. Επίσης ένα από τα ενδιαφέροντα στοιχεία που παραθέτει στην έκθεσή του είναι ότι η αύξηση του κατώτατου μισθού επηρέασε το 2025  σε επίπεδο μέσων μισθών όσους αμείβονται περίπου μέχρι τα 1.037€. 

Πάνω από τα 1.037€ και μέχρι τα 1.630€ οι όποιες μεταβολές μισθών είναι θετικές, αλλά όχι στατιστικά σημαντικές. 

Επομένως, η αύξηση του κατώτατου μισθού ουσιαστικά έσπρωξε προς τα «πάνω» τα χαμηλότερα κομμάτια της μισθολογικής κατανομής, μέχρι το 6ο δεκατημόριο, ενώ είχε περιορισμένη επίδραση από εκεί και πάνω. 

Το Ινστιτούτο Συνδέσμου βιομηχανιών Ελλάδος (ΣΒΕ)  προτείνει αυξήσεις της τάξης του 4% με την επισήμανση ότι  οι συγκεκριμένες αυξήσεις πρέπει  να συνάδουν με τις «αντοχές» των επιχειρήσεων του ιδιωτικού τομέα, έτσι ώστε να μην οδηγηθούμε σε αύξηση της ανεργίας.  

Ειδικά για τη Ελλάδα  ενδιαφέρον παρουσιάζει η θέση της χώρας μας με όρους ανταγωνιστικότητας μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Ελλάδα στην κατάταξη μεταξύ των 27 χωρών της ΕΕ είναι πέμπτη από το τέλος, καταλαμβάνοντας την 22η θέση και ξεπερνώντας μόνο την Πολωνία, την Κροατία, τη Βουλγαρία και τη Σλοβακία.