Πόλεμος στη Μέση Ανατολή: Δύο ώρες διαβουλεύσεων για Ισραήλ και Λίβανο - Τι προτείνει η Τεχεράνη, η "κίτρινη γραμμή" και η "εκκαθάριση"

Μετά από δίωρες διαβουλεύσεις στην Ουάσινγκτον ολοκληρώθηκε η συνάντηση των πρεσβευτών του Ισραήλ και του Λιβάνου, σε μια προσπάθεια επανεκκίνησης του διαλόγου μεταξύ των δύο χωρών, υπό την καθοδήγηση των Ηνωμένων Πολιτειών. 

Στο επίκεντρο των επαφών βρέθηκαν ο Ισραηλινός πρεσβευτής Γιεχίελ Λέιτερ και η εκπρόσωπος του Λιβάνου Νάντα Χαμαντέχ Μοαβάντ, με τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, να αναλαμβάνει ρόλο διαμεσολαβητή. Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη διπλωματική κινητικότητα που επιχειρεί να μειώσει τις εντάσεις στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής. 

Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας χαρακτήρισε τις συνομιλίες ως μια «ιστορική ευκαιρία», υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι η πολυπλοκότητα των ζητημάτων δεν επιτρέπει άμεσες λύσεις. Όπως ανέφερε, η διαδικασία αυτή δεν αναμένεται να οδηγήσει σε συνολική διευθέτηση μέσα σε λίγες ώρες, αλλά μπορεί να αποτελέσει την απαρχή για σταδιακή πρόοδο. Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, ο οποίος τόνισε τη σημασία της πρωτοβουλίας. Όπως σημείωσε, δεν υπάρχει προσδοκία για άμεση επίλυση όλων των διαφορών, ωστόσο τέτοιου είδους επαφές είναι κρίσιμες για τη δημιουργία των κατάλληλων συνθηκών που θα επιτρέψουν μελλοντικές εξελίξεις.

Τι προτείνει η Τεχεράνη, η "κίτρινη γραμμή" και η "εκκαθάριση"

Η πρόταση του Ντέρμερ, βασίζεται στη διαίρεση του Λιβάνου σε τρεις ζώνες και στη διασφάλιση παρατεταμένης παρουσίας του ισραηλινού στρατού σε περιοχές του νότου.  Σύμφωνα με το σχέδιο, στην πρώτη ζώνη, ο ισραηλινός στρατός θα διατηρούσε τον έλεγχο από την περιοχή των συνόρων μέχρι τη λεγόμενη «κίτρινη γραμμή», σε βάθος περίπου 8 χιλιομέτρων από τα σύνορα, με σημαντικές δυνάμεις να σταθμεύουν εκεί για μεγάλο χρονικό διάστημα με το πρόσχημα της ολοκλήρωσης του αφοπλισμού της Χεζμπολάχ. Στη δεύτερη ζώνη, μεταξύ της «κίτρινης γραμμής» και του ποταμού Λιτάνι, ο ισραηλινός στρατός θα συνεχίσει αυτό που ο Ντέρμερ περιέγραψε ως «εκκαθάριση» της περιοχής από τους μαχητές και τις υποδομές της Χεζμπολάχ. Καθώς αυτός ο στόχος επιτυγχάνεται σταδιακά, οι ισραηλινές δυνάμεις θα αποσυρθούν από περιοχές όπου ολοκληρώνονται οι επιχειρήσεις, επιτρέποντας στον λιβανέζικο στρατό να αναπτυχθεί και να αναλάβει ευθύνες ασφαλείας.

Η τρίτη ζώνη βρίσκεται βόρεια του ποταμού Λιτάνι. Σύμφωνα με τον Ντέρμερ, η πλήρης ευθύνη για τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ στην περιοχή αυτή θα ανήκει στο λιβανικό στρατό. Για να εφαρμοστεί το σχέδιο τριών σημείων, απαιτείται η έγκριση της λιβανέζικης κυβέρνησης για τη συνεχιζόμενη ισραηλινή παρουσία στη νότια ζώνη ασφαλείας. Συνεπώς, ο Ντέρμερ είναι συγκρατημένα αισιόδοξος για την πιθανότητα επίτευξης προσωρινής διευθέτησης με τον Λίβανο. Το Ισραήλ διαπραγματεύεται με σαφή όρο: Καμία πλήρη αποχώρηση και καμία πλήρη εφαρμογή του σχεδίου μέχρι να επιλυθεί πλήρως το ζήτημα των όπλων της Χεζμπολάχ στον Λίβανο.

Προσπάθειες για δεύτερο γύρο συνομιλιών

Σε επαφές με την Τεχεράνη, αλλά και την Ουάσινγκτον φέρονται να βρίσκονται οι διαπραγματευτές Πακιστάν, Αιγύπτου και Τουρκίας, καθώς συνεχίζονται οι προσπάθειες για 2ο γύρο συνομιλιών στο Ισλαμαμπάντ μέσα στα επόμενα 24ωρα, κάτι που επιβεβαίωσε ο Ντόναλντ Τραμπ μιλώντας στη New York Post. Το Ιράν προς το παρόν δηλώνει άγνοια για νέα πιθανή συνάντηση.

Πάντως, ενδεικτικό της επαναπροσέγγισης είναι η κίνηση του Ιράν για παύση της διέλευσης πλοίων του από τα Στενά του Ορμούζ για να βοηθηθούν οι συνομιλίες.

Το σχέδιο της ΕΕ για Ορμούζ
Με τον ναυτικό αποκλεισμό των ΗΠΑ στα Στενά του Ορμούζ να συνεχίζεται, η ΕΕ φέρεται να εξετάζει την δημιουργία πολυεθνικής αμυντικής αποστολής.

Ήδη το Ελιζέ ανακοίνωσε ότι την Παρασκευή η Γαλλία και η Βρετανία θα συμπροεδρεύσουν σε τηλεδιάσκεψη για το θέμα αυτό.

Σύμφωνα με πληροφορίες, οι συνομιλίες των διπλωματών αναμένεται να επικεντρωθούν:

• στην ελευθερία της ναυσιπλοΐας,
• την ασφάλεια στη θάλασσα, καθώς και
• στην λήψη οικονομικών μέτρων κατά του Ιράν εάν παραμείνει κλειστό το Στενό του Ορμούζ.

Στο τραπέζι βρίσκονται επίσης η απελευθέρωση ναυτικών και εγκλωβισμένων πλοίων, καθώς και η συνεργασία με τη ναυτιλιακή βιομηχανία για την επανέναρξη των διελεύσεων όταν το επιτρέψουν οι συνθήκες.

Στα 270 δισ. δολ. εκτιμώνται οι ζημιές από τα πλήγματα

Την ίδια ώρα που η ΕΕ επιδιώκει το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, η Τεχεράνη υπολογίζει το κόστος των πληγμάτων.

Το Ιράν εκτιμά ότι οι ζημιές από τα πλήγματα των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ ανέρχονται σε περίπου 270 δισ. δολ., σύμφωνα με δηλώσεις της κυβερνητικής εκπροσώπου Φατεμέχ Μοχατζεράνι, όπως μεταδίδει το ημιεπίσημο πρακτορείο Tasnim. Η ίδια διευκρίνισε ότι το ποσό αυτό ενδέχεται να αναθεωρηθεί.

Η ιρανική ηγεσία που παραμένει στην εξουσία φαίνεται να θέτει υψηλούς όρους για μια ενδεχόμενη συμφωνία ειρήνης με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται:

• η αναγνώριση του δικαιώματος εμπλουτισμού ουρανίου,
• η καταβολή αποζημιώσεων και
• η πλήρης άρση των κυρώσεων.

«Ένα από τα ζητήματα που επιδιώκει η διαπραγματευτική μας ομάδα –και το έθεσε και στις συνομιλίες στην Ισλαμαμπάντ– είναι το θέμα των πολεμικών αποζημιώσεων», δήλωσε η Μοχατζεράνι. «Οι απώλειες του Ιράν από τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ εκτιμώνται αυτή τη στιγμή γύρω στα 270 δισ. δολ.», πρόσθεσε.

Πηγές: parapolitika.gr, cnn.gr