ΚΡΗΤΗ
Φάκελος Πανελλαδικές: Τα μυστικά για διάκριση στα μαθήματα-κλειδιά
Έμπειροι καθηγητές του φροντιστηρίου Ορόσημο αναλύουν όσα πρέπει να προσέξουν οι υποψήφιοι σε Μαθηματικά, Φυσική, Χημεία, Βιολογία, Οικονομία και Πληροφορική.
Στην τελική ευθεία πριν τις Πανελλαδικές εξετάσεις, το Cretalive συνεχίζει και ολοκληρώνει τη συνεργασία του με το Φροντιστήριο Ορόσημο, με στόχο τη στήριξη των υποψηφίων μαθητών.
Στο αφιέρωμα που ακολουθεί, έμπειροι καθηγητές του φροντιστηρίου δίνουν ουσιαστικές συμβουλές για όλα τα κομβικά μαθήματα των 2ου, 3ου και 4ου Επιστημονικών Πεδίων.
Ο φάκελος «Πανελλαδικές εξετάσεις» κλείνει με τα εξής μαθήματα: Μαθηματικά, Φυσική, Χημεία, Βιολογία, Οικονομία και Πληροφορική.
Φάκελος Πανελλαδικές: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζει ο υποψήφιος της Θεωρητικής Κατεύθυνσης με τη ματιά του φροντιστηρίου Ορόσημο
Ο μαθηματικός, κ. Χάρης Kριτσωτάκης, εξηγεί πως τα Μαθηματικά αποτελούν ένα από τα πιο απαιτητικά αλλά και καθοριστικά μαθήματα στις Πανελλήνιες Εξετάσεις. Συγκεκριμένα, αναφέρει πως «Η επιτυχία σε αυτά δεν εξαρτάται μόνο από το ταλέντο, αλλά κυρίως από τη σωστή μεθοδολογία, τη συστηματική δουλειά και την έγκαιρη προετοιμασία.
Τι πρέπει να προσέξει ο μαθητής στα Μαθηματικά;
Πρώτα απ’ όλα, τη βαθιά κατανόηση της θεωρίας. Τα Μαθηματικά δεν είναι αποστήθιση τύπων· είναι τρόπος σκέψης. Ο μαθητής χρειάζεται να κατανοεί το «γιατί» πίσω από κάθε έννοια και κάθε λύση. Εξίσου σημαντική είναι η συνεχής επαφή με ασκήσεις διαβαθμισμένης δυσκολίας, ώστε να αποκτά αυτοπεποίθηση και ευελιξία στη σκέψη του. Η σωστή διαχείριση του χρόνου, η αποφυγή συνηθισμένων λαθών και η εξοικείωση με τη φιλοσοφία των θεμάτων των Πανελληνίων είναι στοιχεία που καλλιεργούνται μόνο με συστηματική καθοδήγηση.
Γιατί είναι σημαντικό να ξεκινήσει η προετοιμασία από τη Β’ Λυκείου;
Η έγκαιρη έναρξη της προετοιμασίας, ήδη από τη Β’ Λυκείου, δίνει στον μαθητή ένα πολύτιμο πλεονέκτημα. Η ύλη αφομοιώνεται σταδιακά, χωρίς άγχος και πίεση, ενώ χτίζονται γερά θεμέλια για την απαιτητική Γ’ Λυκείου. Ο μαθητής έχει τον χρόνο να καλύψει κενά από προηγούμενες τάξεις, να εμβαθύνει στις βασικές έννοιες και να αναπτύξει σωστή μαθηματική σκέψη. Έτσι, στην τελική χρονιά μπορεί να επικεντρωθεί στην επανάληψη, στην επίλυση απαιτητικών θεμάτων και στη στρατηγική των εξετάσεων.
Η φιλοσοφία του φροντιστηρίου μας
Στο φροντιστήριό μας πιστεύουμε ότι κάθε μαθητής είναι μοναδικός. Για τον λόγο αυτό, δουλεύουμε με μικρές και ομοιογενείς ομάδες, ώστε να υπάρχει προσωπική επαφή, συνεχής αλληλεπίδραση και ουσιαστική παρακολούθηση της προόδου του κάθε μαθητή. Η διδασκαλία προσαρμόζεται στις ανάγκες και στο επίπεδο της ομάδας, με έμφαση στην κατανόηση, τη μεθοδικότητα και τη σωστή προετοιμασία για τις Πανελλήνιες. Στόχος μας δεν είναι απλώς μια καλή επίδοση, αλλά η ουσιαστική γνώση, η αυτοπεποίθηση και τελικά η επιτυχία του μαθητή στο επόμενο σημαντικό βήμα της ζωής του.»
Ο φυσικός, κ. Βαρδής Σαμαριτάκης, σημειώνει πως «Βρισκόμαστε σε ένα χρονικό σημείο που τελειώνοντας την ύλη της Γ΄ Λυκείου, ολοκληρώνεται η Α΄ φάση της προετοιμασίας. Με αφορμή λοιπόν το κομβικό αυτό σημείο, ξεκινώντας την επανάληψή μας, ας γυρίσουμε λίγο πίσω και ας θυμηθούμε μερικά βασικά βήματα που πρέπει να ακολουθήσει ένας μαθητής προκειμένου να βρεθεί πιο κοντά στην επιτυχία στις εξετάσεις. Θα χωρίσουμε αυτά τα βήματα σε 3 βασικούς άξονες.
Άξονας 1ος (Γνωστική προετοιμασία)
Εδώ, θα πρέπει μαθητές και γονείς να καταλάβουν πως η προετοιμασία ξεκινάει από την Α΄ Λυκείου. Οι πανελλήνιες δεν είναι σε καμία περίπτωση υπόθεση μιας χρονιάς. Οι βάσεις χτίζονται κυρίως στην Α΄ Λυκείου και φυσικά συνεχίζονται στη Β, με κορύφωση το καλοκαίρι από Β προς Γ Λυκείου όπου θα πρέπει να δοθεί έμφαση, λόγω και του
έξτρα χρόνου που διαθέτει ο κάθε μαθητής. Στη διάρκεια της Γ Λυκείου μεγάλο βάρος θα πρέπει να δοθεί στα τεστ και τα διαγωνίσματα, αλλά και στις συνεχείς επαναλήψεις, καθώς η ύλη είναι μεγάλη και δύσκολα αφομοιώνεται χωρίς συχνές αναφορές στα προηγούμενα κεφάλαια.
Άξονας 2ος (Ψυχολογική προετοιμασία)
Τεράστιο κεφάλαιο από μόνο του. Τονίζουμε ιδιαίτερα την ψυχολογική υποστήριξη στο σπίτι, από όλη την οικογένεια και όποτε είναι δυνατό και από επαγγελματία ψυχολόγο.
Οι εξετάσεις είναι εξαιρετικά στρεσογόνος διαδικασία, που δοκιμάζει αντοχές σε παιδιά, αλλά και γονείς. Με την κατάλληλη στήριξη, δε θα εξαφανιστεί φυσικά με μαγικό τρόπο, το άγχος, μπορεί όμως να χρησιμοποιηθεί/αξιοποιηθεί δημιουργικά.
Άξονας 3ος (Σωματική προετοιμασία)
Όσο άρτια γνώση κι αν έχει ένας μαθητής στο αντικείμενο πάντα υπάρχει ο κίνδυνος να προδοθεί από την σωματική του κατάσταση. Για τον λόγο αυτόν, ο κάθε μαθητής θα πρέπει να φροντίζει καθημερινά, ώστε το σώμα του, να βρίσκεται στην καλύτερη κατάσταση. Έμφαση πρέπει να δοθεί στην πολύ καλή διατροφή καθ΄ όλη την διάρκεια της χρονιάς, που θα βοηθήσει στη βελτιστοποίηση των εγκεφαλικών λειτουργιών, με αποτέλεσμα καλύτερη μνήμη και αντιληπτική ικανότητα. Επίσης σημαντικός είναι οχρόνος αποφόρτισης, καθώς δύσκολα βγαίνει μία ολόκληρη χρονιά με όλες τις λειτουργίες «στο κόκκινο». Αντίθετα με αυτό που πολλοί πιστεύουν, υπάρχει χρόνος και για εξόδους και για παρέες και για χόμπι και για αθλητισμό χωρίς υπερβολές, αν γίνει έξυπνη και συστηματική διαχείριση του χρόνου.
Ευχόμαστε σε όλους τους μαθητές καλή δύναμη και μην ξεχνάμε πως οι πανελλήνιες εξετάσεις είναι μία δοκιμασία που καθορίζει σε κάποιο βαθμό την πορεία ενός παιδιού, είναι όμως μία από τις πολλές προκλήσεις που ένα νεαρό άτομο θα συναντήσει στη ζωή του και σε καμία περίπτωση δεν πρέπει το τελικό αποτέλεσμα σε αυτές να ταυτιστεί με την αίσθηση επιτυχίας ή αποτυχίας στη ζωή.»
Η χημικός, κ. Μαρία Κανάκη, αναφέρει πως «Στο φροντιστήριο Ορόσημο η φιλοσοφία μας βασίζεται στην οικοδόμηση γερών θεμελίων. Η πολυετής εμπειρία μας επιβεβαιώνει ότι η επιτυχία στις Πανελλαδικές εξετάσεις δεν είναι θέμα τύχης, αλλά συνεχούς προσπάθειας και έγκαιρου σχεδιασμού. Ξεκινώντας από νωρίς, η Χημεία παύει να είναι ένας εχθρός που πρέπει να νικηθεί και γίνεται μια οικεία γλώσσα. Η εμπιστοσύνη στον εαυτό μας δεν χαρίζεται αλλά κατακτάται.
Θεωρούμε πολύ σημαντική την έναρξη της προετοιμασίας στην ύλη της Χημείας της Γ΄ Λυκείου, ήδη από τη Β΄ τάξη, καθώς έτσι εξασφαλίζουμε τον απαραίτητο χρόνο για βαθιά εμπέδωση και ουσιαστική κατανόηση της ύλης.
Τα παιδιά που ξεκινούν την προετοιμασία τους από τη Β΄ Λυκείου δεν κερδίζουν απλά χρόνο, κερδίζουν ηρεμία. Στη Β΄ Λυκείου ο μαθητής έχει την άνεση να κάνει λάθη, να ρωτήσει το «γιατί» χωρίς το άγχος των εξετάσεων και να καλύψει εκείνα τα παλιά κενά στη στοιχειομετρία που συχνά τον κυνηγάνε από την Α΄ Λυκείου.
Με αυτόν τον τρόπο εξασφαλίζουμε 4 μήνες εντατικής επανάληψης, όπου η ύλη δουλεύεται ξανά από την αρχή μέσα από συνδυαστικά θέματα. Έτσι, ο μαθητής δεν μαθαίνει απλώς να λύνει ασκήσεις, αλλά αναπτύσσει την ικανότητα να συνδέει όλες τις έννοιες μεταξύ τους, αποκτώντας τη σιγουριά που χρειάζεται!
Η Γ΄ Λυκείου είναι ένας μαραθώνιος. Η Β΄ Λυκείου είναι η προπόνηση που θα επιτρέψει στον μαθητή να τρέξει με αξιώσεις, να έχει καθαρό μυαλό και, τελικά, να απολαύσει τη διαδρομή προς τη σχολή των ονείρων του.
Έτσι δείχνουμε στα παιδιά πως η προετοιμασία δεν είναι καταναγκαστικό έργο, αλλά το διαβατήριο για μια ζωή γεμάτη επιλογές! Και αυτό το διαβατήριο, εξασφαλίζεται από τώρα…»
Η βιολόγος, κ. Μάνια Χανιωτάκη, επισημαίνει πως για τους μαθητές Προσανατολισμού Θετικών Σπουδών Υγείας , η Βιολογία είναι το κλειδί για υψηλούς βαθμούς στις Πανελλαδικές.
«Απαιτεί βαθιά κατανόηση και εφαρμογή γνώσεων.
Οι μαθητές θα πρέπει να αποφύγουν την επιφανειακή απομνημόνευση και να είναι σε θέση να εξηγούν φαινόμενα και να συγκρίνουν δομές. Η ακρίβεια σε όρους και η σύνδεση κεφαλαίων είναι απαραίτητη για υψηλούς βαθμούς.
Με ύλη που εστιάζει στην Μοριακή Βιολογία, Γενετική, Βιοτεχνολογία και εφαρμογές της, οι μαθητές θα πρέπει να αποκτήσουν την ικανότητα κριτικής σκέψης για να μπορούν να απαντήσουν ολοκληρωμένα στα συνδυαστικά θέματα που ζητούνται.
Σημαντικά σημεία της ύλης που πρέπει να προσέξουν οι μαθητές είναι:
• Διαδικασίες που αφορούν το Κεντρικό Δόγμα της Βιολογίας (αντιγραφή μεταγραφή DNA, μετάφραση mRNA), Ρύθμιση Γονιδιακής έκφρασης, μέθοδοι κλωνοποίησης (in vivo, in vitro),
• Τύποι κληρονομικότητας, μεταλλάξεις
• Εφαρμογές Βιοτεχνολογίας σε Ιατρική , γεωργία και κτηνοτροφία.
• Κυτταρικός κύκλος, με έμφαση στις διαδικασίες Μίτωσης και Μείωσης
Στο πρώτο θέμα δίνονται πέντε ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής όπου οι μαθητές καλούνται να επιλέξουν σε κάθε μια από αυτές, μια σωστή απάντηση. Στο θέμα αυτό απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή καθώς κάθε ερώτηση βαθμολογείται με πέντε μονάδες.
Στο δεύτερο θέμα δίνονται ερωτήσεις ανάπτυξης, μεταξύ των οποίων ορισμοί, αναλύσεις διαδικασιών και αντιστοιχίσεις όρων. Αν οι μαθητές είναι καλά προετοιμασμένοι μπορούν να αποδώσουν σε αυτό το θέμα χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα.
Στο τρίτο και τέταρτο θέμα δίνονται ασκήσεις που συνήθως συνδυάζουν φαινόμενα και διαδικασίες από πολλά κεφάλαια. Εδώ οι μαθητές θα πρέπει να έχουν κατανοήσει όλες αυτές τις διαδικασίες και να μπορούν να συνδυάσουν την θεωρία από πολλά κεφάλαια για τις τεκμηριώσεις που απαιτούνται. Σε αυτά τα θέματα είναι που γίνεται και η διάκριση των πολύ καλά προετοιμασμένων μαθητών με στόχο τις υψηλές βαθμολογίες.
Τέλος, είναι πολύ σημαντική η διαχείριση του χρόνου για να μπορούν να απαντήσουν σε όλα τα θέματα και να έχουν το περιθώριο να ελέγξουν τις απαντήσεις τους.»
Επισημαίνει, ακόμα, πως «στο φροντιστήριο ΟΡΟΣΗΜΟ, με ομάδα έμπειρων βιολόγων, ξεκινάει η προετοιμασία στην ύλη της Γ΄ λυκείου από τον Σεπτέμβριο της Β΄ λυκείου σε ολιγομελή ομοιογενή τμήματα των 4-5 ατόμων, διασφαλίζοντας εξατομικευμένη καθοδήγηση, εντατική εξάσκηση και μέγιστη αφομοίωση, έγκαιρα για σταθερή πρόοδο χωρίς πανικό. Ο έλεγχος την αφομοίωσης της διδαχθείσας ύλης γίνεται με συχνά διαγωνίσματα προσομοίωσης με αναλυτική βαθμολόγηση ώστε έγκαιρα να καλύπτονται τυχόν κενά. Το μεγάλο διάστημα για επαναλήψεις πριν τις Πανελλαδικές βοηθάει τους μαθητές να αποκτήσουν αυτοπεποίθηση και να επιτύχουν πολύ καλή επίδοση σε αυτό το αρκετά απαιτητικό μάθημα.»
Η οικονομολόγος, κ. Κατερίνα Βαγωνάκη, επισημαίνει πως «παρόλο που το μάθημα της Οικονομίας Προσανατολισμού του 4ου επιστημονικού πεδίου (Επιστήμης Οικονομίας και Πληροφορικής) αποτελεί ένα βατό, σε γενικές γραμμές μάθημα, ωστόσο συχνά προβληματίζει τους μαθητές με τον μεγάλο όγκο της ύλης που καλούνται να καλύψουν στην Γ’ Λυκείου, σε συνδυασμό με το άγχος που προκαλεί συχνά η ανάγκη της αποστήθισης που απαιτεί.
Η εξεταστέα ύλη αποτελείται από εννέα συνολικά κεφάλαια τα οποία καλύπτουν ένα ευρύτατο φάσμα βασικών αρχών της Οικονομικής Θεωρίας (τόσο της Μικροοικονομικής όσο και της Μακροοικονομικής).
Ο μαθητής χρειάζεται καταρχήν να εξοικειωθεί με το θεωρητικό πλαίσιο που καθορίζεται από το περιεχόμενο του κάθε κεφαλαίου, να κατανοήσει σε βάθος και όχι επιδερμικά τις βασικές έννοιες και στη συνέχεια να αφομοιώσει τα βασικά μεθοδολογικά “εργαλεία” που του προσφέρει η θεωρία, προκειμένου να είναι σε θέση να ανταποκριθεί με άνεση και ασφάλεια στις απαιτήσεις των ασκήσεων.
Είναι λοιπόν σημαντικό να δίνεται πάντα μεγαλύτερη βαρύτητα στο πώς ο μαθητής θα αποκτήσει μία ευρεία οπτική της ύλης και των βαθύτερων μηχανισμών που την διέπουν. Η αποστήθιση πρέπει να ακολουθεί και όχι να προηγείται της ουσιαστικής μελέτης, διαφορετικά μπορεί να εξουθενώσει τον μαθητή χωρίς να αποφέρει εν τέλει, τα προσδοκώμενα οφέλη.
Ας δούμε όμως ποια είναι η δομή των πανελλαδικών θεμάτων στο μάθημα της Οικονομίας.
Στην πρώτη ομάδα ο εξεταζόμενος καλείται να απαντήσει σε μία σειρά ερωτήσεων κατανόησης, συγκεκριμένα σε ερωτήσεις Σωστού Λάθους και Πολλαπλής Επιλογής, χωρίς να απαιτείται η αιτιολόγηση της απάντησης του, συνολικής αξίας 25 μονάδων. Εδώ χρειάζεται να επιστρατεύσει περισσότερο την ικανότητα του να κινείται άνετα μέσα στην ύλη, προκειμένου να είναι σε θέση να αξιολογήσει σωστά και να αποφύγει τις “παγίδες” .
Η δεύτερη ομάδα αποτελείται από μία ερώτηση ανάπτυξης, συχνά με υποερωτήματα, από το ίδιο πάντως κεφάλαιο και την ίδια θεματική ενότητα, αξίας και πάλι 25 μονάδων. Εδώ ο εξεταζόμενος θα πρέπει να είναι προετοιμασμένος να αναπτύξει το επιλεγμένο θέμα με κάθε λεπτομέρεια, συχνά με τη χρήση διαγράμματος, όπου απαιτείται, ακολουθώντας όμως πιστά το βιβλίο.
Η τρίτη και τέταρτη ομάδα αποτελούνται από ασκήσεις (που και εδώ πάντως συχνά συναντούμε κάποια υποερωτήματα θεωρίας, ενισχύοντας το γεγονός ότι εντέλει η θεωρία “βαραίνει” βαθμολογικά περισσότερο έναντι των ασκήσεων).
Η άσκηση της τρίτης ομάδας συνηθίζεται να κινείται περισσότερο στις διδαγμένες κατηγορίες ασκήσεων του βιβλίου, από τον βασικό κορμό της θεωρίας, ενώ η τέταρτη ομάδα παραδοσιακά απαιτεί μία μεγαλύτερη ικανότητα σύνθεσης, μεγαλύτερη γνωστική ευελιξία και αξιοποίηση διαφορετικών μεθοδολογικών εργαλείων που προσφέρει η θεωρία και συνήθως είναι διαβαθμισμένης δυσκολίας.
Ένας καλά προετοιμασμένος υποψήφιος που έχει επενδύσει σωστά τον χρόνο του σε μεθοδικό και συστηματικό διάβασμα, με ισχυρό κίνητρο, ξεκάθαρο όραμα και διάθεση για μάθηση και εξέλιξη, μπορεί παρόλο το άγχος της προετοιμασίας, να βιώσει τη διαδικασία των πανελλαδικών δημιουργικά και να αποκομίσει πολύτιμη εμπειρία, χρήσιμη για την μετέπειτα πορεία του στα ανώτερα εκπαιδευτικά ιδρύματα.»
Ο καθηγητής Πληροφορικής, κ. Χρήστος Μαθιουδάκης, εξηγεί πως «η προετοιμασία των μαθητών της Β΄ Λυκείου για τις Πανελλήνιες εξετάσεις της Γ΄ Λυκείου στο μάθημα της Πληροφορικής αποτελεί ένα ιδιαίτερα σημαντικό βήμα. Το μάθημα δεν βασίζεται στην αποστήθιση, αλλά στην κατανόηση εννοιών, αλγοριθμικής σκέψης και σωστής μεθοδολογίας επίλυσης προβλημάτων. Ο μαθητής καλείται να αναπτύξει λογική σκέψη, να μάθει να διαβάζει σωστά τις εκφωνήσεις και να εφαρμόζει με ακρίβεια τη θεωρία στον προγραμματισμό.
Είναι πολύ σημαντικό ο μαθητής να προσέξει από νωρίς τα βασικά κεφάλαια του μαθήματος, όπως τις δομές αλγορίθμων, τις εντολές ελέγχου και επανάληψης, καθώς και τη σωστή γραφή ψευδοκώδικα και διαγραμμάτων ροής. Τα συνηθισμένα λάθη στις Πανελλήνιες δεν οφείλονται στην άγνοια, αλλά στη βιασύνη, στην κακή κατανόηση της εκφώνησης και στη μη συστηματική εξάσκηση. Η σταθερή επανάληψη και η λύση πολλών διαβαθμισμένων ασκήσεων είναι το «κλειδί» της επιτυχίας.
Η ιδανική στιγμή για να ξεκινήσει η προετοιμασία είναι ήδη από τη Β΄ Λυκείου. Αυτό θα τον βοηθήσει πέρα από τις πανελλήνιες εξετάσεις της επόμενης χρονιάς και στον αντίστοιχο μάθημα που διδάσκεται στη Β' Λυκείου. Ο μαθητής έχει τον απαραίτητο χρόνο να χτίσει σωστά τις βάσεις του, χωρίς άγχος και πίεση, και να μπει στη Γ΄ Λυκείου με αυτοπεποίθηση. Η έγκαιρη έναρξη επιτρέπει καλύτερη αφομοίωση της ύλης και αποφυγή της επιφανειακής μελέτης που συχνά οδηγεί σε λάθη στις εξετάσεις.
Στο φροντιστήριό μας προσφέρουμε οργανωμένη και εξατομικευμένη προετοιμασία, με έμφαση στην κατανόηση και όχι στην παπαγαλία. Οι ομάδες μας, οι οποίες συνεχίζουν και στη Γ' Λυκείου, είναι μικρές και ομοιογενείς, ώστε κάθε μαθητής να συμμετέχει ενεργά στο μάθημα και να λαμβάνει προσωπική καθοδήγηση. Παρέχουμε αναλυτικό εκπαιδευτικό υλικό, συνεχείς αξιολογήσεις και στοχευμένη εξάσκηση πάνω σε θέματα Πανελληνίων, βοηθώντας τα παιδιά να φτάσουν στο μέγιστο των δυνατοτήτων τους.»
