Κρήτη: Βιώσιμη ανάπτυξη στην ενδοχώρα - Στρατηγικό σχέδιο από τον Μυλοπόταμο - "Πυλώνες" η ασφάλεια και οι υποδομές

Με  επιτυχία και ευρεία συμμετοχή για τη διαμόρφωση μιας ισχυρής διεκδικητικής ατζέντας ολοκληρώθηκαν οι εργασίες του 39ου Αναπτυξιακού Συνεδρίου Μυλοποταμιτών, που πραγματοποιήθηκε την Κυριακή, 22 Αυγούστου 2026, στο Ρουμελί Μυλοποτάμου. Ο σημαντικός αυτός θεσμός διαλόγου συνδιοργανώθηκε από την Πανελλήνια Πολιτιστική Ένωση Μυλοποταμιτών και την Περιφέρεια Κρήτης και είχε τη στήριξη  του Δήμου Μυλοποτάμου.

Εκπρόσωποι της πολιτικής ηγεσίας, της αυτοδιοίκησης, της ακαδημαϊκής κοινότητας και τοπικών φορέων κατέθεσαν προτάσεις για τη βιώσιμη ανάπτυξη, την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής και τη βελτίωση της καθημερινότητας των πολιτών, καταθέτοντας ένα ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης για την επόμενη δεκαετία.

Image

Μέσα από το ψήφισμα που εκδόθηκε οι σύνεδροι διεκδικούν μεταξύ άλλων, την επανεξέταση των κόμβων του ΒΟΑΚ (Πάνορμο, Μπαλί, Ξερόκαμπο, Καλό Χωράφι) και δημόσιο χρονοδιάγραμμα εργασιών. Προτείνουν τη σύσταση Παρατηρητηρίου Οδικής Ασφάλειας, στελέχωση Τροχαίας, έργα λειψυδρίας, απόδοση 40% του τέλους ανθεκτικότητας στους Δήμους, αντιπυρικές ζώνες, στελέχωση του Κέντρου Υγείας Περάματος, προσεισμικούς ελέγχους σχολείων, δρομολόγια λεωφορείων σε άγονες γραμμές της περιοχής και συνολικά της ορεινής Κρήτης, κίνητρα για τις νέες οικογένειες, ειδικά εκπαιδευτικά προγράμματα τήρησης του ΚΟΚ, αλλαγή του τρόπου εξέτασης για δίπλωμα οδήγησης, ανάπτυξη συμβουλευτικών προγραμμάτων με κοινωνικούς λειτουργούς και ψυχολόγους, κ.α.   Στο πλαίσιο του Συνεδρίου ανακοινώθηκε και πρωτοβουλία υλοποίησης παγκόσμιου συνεδρίου για το Νίκο Καζαντζάκη.

Image

Τους συνέδρους καλωσόρισαν ο Πρόεδρος της Πανελλήνιας Πολιτιστικής Ένωσης Μυλοποταμιτών Μανώλης Κυρίμης, ο Δήμαρχος Μυλοποτάμου Γιώργος Κλάδος και ο Πρόεδρος της Δημοτικής Κοινότητας Ρουμελί Ιωάννης Μιχελάκης. Ο Βουλευτής ΠΑΣΟΚ Μανώλης Χνάρης, κατά το χαιρετισμό του σημείωσε ότι ο Μυλοπόταμος και οι Ορεινοί όγκοι της Κρήτης χρειάζονται «ένα συγκροτημένο και συγκεκριμένο σχέδιο, το οποίο θα στηρίζεται σε κίνητρα για τη βιωσιμότητα και ποιοτική αναβάθμιση της ζωής, ειδικότερα των νέων ανθρώπων». Επίσης  χαιρετισμούς πραγματοποίησαν, ο Πρύτανης του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου (ΕΛΜΕΠΑ) Νεκτάριος Παπαδογιάννης, ο Πρόεδρος της Δημόσιας Βιβλιοθήκης Ρεθύμνου Κωνσταντίνος Σπανουδάκης, η Αντιπεριφερειάρχης Ρεθύμνου Μαρία Λιονή, ο  Αντιπεριφερειάρχης Μιχάλης Βάμβουκας, η  Δρ Αγγελική Μπουρμπούλη, Διευθύντρια του Ινστιτούτου Επιμόρφωσης (ΙΝ.ΕΠ.) του ΕΚΔΔΑ, η Ευαγγελία Σχοιναράκη πρώην Νομάρχης, ο εκπρόσωπος του Δημάρχου Ανωγείων Σ. Κεφαλογιάννη,  Μιχάλης Δραμουντάνης και ο Απόστολος Ψωμάς Δικηγόρος και Πολιτευτής του ΠΑΣΟΚ. Το χωριό Ρουμελί παρουσίασε η Πρόεδρος του Εκπολιτιστικού και Επιμορφωτικού Συλλόγου Μαρία Κοκολάκη. Το Συνέδριο τελούσε υπό την αιγίδα του Υπουργείου Τουρισμού με τη στήριξη της Υπουργού κ. Όλγας Κεφαλογιάννη. Την έναρξη των εργασιών ευλόγησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ.κ. Πρόδρομος.

29 Οκτωβρίου έως 5 Νοεμβρίου 2026 η έκθεση γαστρονομίας στο Σύνταγμα

Στον χαιρετισμό του, ο Πρόεδρος της Πανελλήνιας Πολιτιστικής Ένωσης Μυλοποταμιτών Μανώλης Κυρίμης αναφέρθηκε στη διαχρονική διαδρομή του θεσμού από το 1985. Ο κ. Κυρίμης εξήρε τη σημασία της στήριξης της νέας γενιάς, ανακοινώνοντας το όραμα για τη δημιουργία ειδικού Ταμείου Υποτροφιών.

Επιπλέον, ο Πρόεδρος ανακοίνωσε επίσημα τη διοργάνωση του 2ου Θεματικού Φεστιβάλ Μυλοποτάμου με τίτλο «Γεύσεις Μυλοποτάμου – Γεύσεις Κρήτης: Γαστρονομία – Πολιτισμός – Τουρισμός», το οποίο θα πραγματοποιηθεί στην Πλατεία Συντάγματος στην Αθήνα, από τις 29 Οκτωβρίου έως τις 5 Νοεμβρίου 2026, υπό την αιγίδα του Δήμου Αθηναίων. Η δράση αυτή αποκτά εθνική σημασία, καθώς συμπίπτει με την ανακήρυξη της Περιφέρειας Κρήτης ως Γαστρονομικής Περιφέρειας της Ευρώπης για το 2026. Παράλληλα, η Ένωση εξέφρασε τη βαθιά της συμπαράσταση προς τον μεγάλο ευεργέτη και χορηγό της από τις ΗΠΑ κ. Γεώργιο Σιγανό για το βαρύ προσωπικό πένθος που βιώνει.

Ορεινοί Όγκοι και Βιώσιμη Τουριστική Ανάπτυξη

Ο πρώτος θεματικός κύκλος επικεντρώθηκε στη βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη και τους ορεινούς όγκους. Μεταξύ άλλων πραγματοποιήθηκε  παρουσίαση της μελέτης για τις 186 ορεινές κοινότητες της Κρήτης με κεντρική εισηγήτρια τη Δρ Χρύσα Παγκάλου, Γενική Διευθύντρια της ETAM Α.Ε., η οποία ανέδειξε τη σημασία της προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος και της προώθησης του εναλλακτικού τουρισμού.

Στο πάνελ που ακολούθησε, όπου  το συντονισμό είχε ο δημοσιογράφος και ανταποκριτής του Αθηναϊκού Μακεδονικού Πρακτορείου Ειδήσεων (ΑΜΠΕ)

Κωστή Χαλκιαδάκη, τοποθετήθηκαν εξέχουσες προσωπικότητες της αυτοδιοίκησης και του επιχειρείν. Ο Δήμαρχος Μυλοποτάμου κ. Γεώργιος Κλάδος, ο Δήμαρχος Οροπεδίου Λασιθίου Γεώργιος Αθανασάκης και ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Ανωγείων Μιχάλης Δραμουντάνης, υπογράμμισαν την ανάγκη λήψης άμεσων μέτρων για την ανάσχεση της δημογραφικής συρρίκνωσης. Την επιστημονική τεκμηρίωση ενίσχυσε ο οικονομολόγος και Οικονομικός Διευθυντής του Ομίλου Κυριακάκη Άλκης Κυριακάκης. Κοινή συνιστώσα όλων ήταν η ανάγκη παροχής κινήτρων για τη συγκράτηση των νέων στις εστίες τους και η διαφύλαξη των φυσικών πόρων.

Ο Δήμαρχος Μυλοποτάμου κ. Γεώργιος Κλάδος παρουσίασε αναλυτικά τις προτεραιότητες της δημοτικής αρχής, εστιάζοντας στην αντιμετώπιση της λειψυδρίας με την ένταξη έργου ύδρευσης 1.000.000 ευρώ για τη ΔΕΥΑ Μυλοποτάμου και την προώθηση μονάδας αφαλάτωσης. Ο κ. Κλάδος αναφέρθηκε στη συντήρηση του εκτεταμένου αγροτικού οδικού δικτύου των 900 χιλιομέτρων, στη στελέχωση του Κέντρου Υγείας Περάματος, στους προσεισμικούς ελέγχους των σχολείων και στη δημιουργία νέου παιδικού σταθμού 300 θέσεων στο Πέραμα. Παράλληλα, ανέπτυξε το πλάνο για δωδεκάμηνο τουρισμό και την ανάδειξη της Αρχαίας Αξού. Ο κ. Κλάδος έκανε ιδιαίτερη αναφορά στη δημογραφική «πρωτιά» της περιοχής, σημειώνοντας: «Ο Μυλοπόταμος παραμένει ζωντανός, παρουσιάζοντας θετικό φυσικό ισοζύγιο με πλεόνασμα 18 γεννήσεων έναντι θανάτων το 2024» και συμπλήρωσε: «Η χρηματοδότηση του Δήμου είναι ανάγκη να υπολογίζεται με βάση την πραγματική του έκταση και τους 92 οικισμούς του και όχι αποκλειστικά με βάση τον πληθυσμό».

Ασφάλεια, Οδικό Δίκτυο και Υποδομές

Ο δεύτερος θεματικός κύκλος εστίασε στα κρίσιμα ζητήματα της οδικής ασφάλειας, της συνδεσιμότητας και των υποδομών, υπό τον συντονισμό του δημοσιογράφου και Γενικού Γραμματέα της Πανελλήνιας Ένωσης Μυλοποταμιτών Δημήτρη Μαρή. Στη συζήτηση συμμετείχαν ο Αντιπεριφερειάρχης Μεταφορών και Επικοινωνιών της Περιφέρειας Κρήτης Μιχάλης Σαρρής, ο Στρατηγός ε.α., τ. Γενικός Γραμματέας Δημόσιας Τάξης και Επίτιμος Αρχηγός ΕΛ.ΑΣ. Μιχάλης Καραμαλάκης, ο Εντεταλμένος Σύμβουλος Οδικής Ασφάλειας Περιφέρειας Κρήτης Γεώργιος Καρτσάκης, η Εντεταλμένη Σύμβουλος Παιδείας Ελένη Μαράκη Μπελαδάκη, ο Αντιδήμαρχος Μυλοποτάμου Ιωσήφ Βουκάλης και ο πρώην Γενικός Διευθυντής Μεταφορών Περιφέρειας Αττικής Ηλίας Δόλγυρας. Κοινό πλαίσιο αναφοράς η αναγκαιότητα ενός στρατηγικού σχεδιασμού με πρωταγωνιστικό ρόλο των δήμων και της Περιφέρειας. Ειδικά στα ζητήματα οδικής ασφάλειας και προστασίας από δυστυχήματα κοινή συνισταμένη υπήρξε η ανάγκη ενίσχυσης των προγραμμάτων ενημέρωσης και εκπαίδευσης παιδιών και ενηλίκων.    

Κατά την τοποθέτησή του, ο Αντιπεριφερειάρχης κ. Μιχάλης Σαρρής παρουσίασε το στρατηγικό όραμα της Περιφέρειας Κρήτης για τη συνεκτική ανάπτυξη. Τόνισε ότι ο νέος ΒΟΑΚ πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ένας ενιαίος, αδιαίρετος και σύγχρονος αυτοκινητόδρομος από την Κίσσαμο έως τη Σητεία, χωρίς αποκλεισμούς, ενώ έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην αναβάθμιση του επαρχιακού δικτύου, την ψηφιακή συνδεσιμότητα και τη διασύνδεση του πρωτογενούς τομέα με τη γαστρονομία και τον τουρισμό.

Από την πλευρά του, ο Στρατηγός ε.α. κ. Μιχάλης Καραμαλάκης παρουσίασε σημαντικά στατιστικά στοιχεία, σημειώνοντας ότι, μόνο το πρώτο εξάμηνο του 2026 καταγράφηκαν 19 θάνατοι στην Κρήτη από τροχαία, με το ετήσιο κόστος να υπερβαίνει τα 100 εκατομμύρια ευρώ. Παράλληλα, επισήμανε ότι ο στόλος των 538.000 οχημάτων στο νησί (εκ των οποίων 130.000 ενοικιαζόμενα) ασκεί τεράστια πίεση στο οδικό δίκτυο. Ο κ. Καραμαλάκης στήριξε τα αιτήματα του Δήμου Μυλοποτάμου για τη δημιουργία του κόμβου Πανόρμου, του παράλληλου δικτύου, των ημικόμβων σε Ξερόκαμπο και Καλό Χωράφι και τη λειτουργία του κόμβου Μπαλίου, ενώ πρότεινε ενίσχυση της Τροχαίας, στοχευμένη αστυνόμευση, διανομή ενημερωτικού υλικού στους τουρίστες και εισαγωγή της οδικής ασφάλειας στα σχολεία. Επιπλέον έκανε προτάσεις οι οποίες αποτέλεσαν ένα σημαντικό μέρος του ψηφίσματος.

Ανθρωποκεντρική Ανάπτυξη και Ακαδημαϊκή Συμμαχία

Στην ανάγκη μίας ανάπτυξης με ανθρώπινο πρόσωπο αναφέρθηκε ο Πρύτανης του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου Νεκτάριος Παπαδογιάννης, υπογραμμίζοντας: «Η υγιής και βιώσιμη ανάπτυξη του Μυλοποτάμου πρέπει να έχει ανθρωποκεντρική διάσταση. Ανάπτυξη είναι οι δρόμοι και οι υποδομές, αλλά είναι πάνω απ’ όλα ο άνθρωπος. Απέναντι στις προκλήσεις, η απάντηση δεν μπορεί να είναι μόνο κατασταλτική· χρειάζεται πρόληψη, εκπαίδευση και στήριξη της οικογένειας». Ο κ. Παπαδογιάννης πρότεινε το ΕΛΜΕΠΑ ως σταθερό επιστημονικό εταίρο της Αυτοδιοίκησης σε τομείς όπως η γεωργία ακριβείας, η παραγωγή ενέργειας, οι ψηφιακές τεχνολογίες, η πολιτική προστασία και η ψηφιακή καταγραφή της πολιτιστικής κληρονομιάς. Την παρουσία της Περιφέρειας Κρήτης στον παραγωγικό ιστό επιβεβαίωσαν και οι Αντιπεριφερειάρχες Μαρία Λιονή και Γιάννης Βάμβουκας.

Τιμητικές Βραβεύσεις στους φοιτητές

Στο πλαίσιο του συνεδρίου πραγματοποιήθηκε η καθιερωμένη βράβευση των πρωτοετών φοιτητών της περιοχής, στους οποίους προσφέρθηκαν tablets ως συμβολικό δώρο από τους Δήμους Μυλοποτάμου και Ανωγείων. Οι νέοι φοιτητές παρακολούθησαν επίσης βιωματικό σεμινάριο επαγγελματικού προσανατολισμού από τη Δρ Αγγελική Μπουρμπούλη, Διευθύντρια του Ινστιτούτου Επιμόρφωσης (ΙΝ.ΕΠ.) του ΕΚΔΔΑ.

Καθαρά Χωριά 2026

Παράλληλα, απονεμήθηκαν τα βραβεία για τα καθαρότερα χωριά του Μυλοποτάμου για το 2026, τα οποία συνοδεύονται από χρηματικά έπαθλα της Περιφέρειας Κρήτης για έργα ευπρεπισμού. Το πρώτο βραβείο έλαβε το Μελιδόνι, το οποίο παρέλαβε ο Πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Μελιδονίου Σήφης Βουκάλης, το δεύτερο η Αλφά, το οποίο παρέλαβε ο Πρόεδρος του Συλλόγου Μιχάλης Χαρίσης  και το τρίτο το Χώνος, το οποίο παρέλαβε ο Αντιδήμαρχος Μυλοποτάμου σε θέματα  Κοινωνικής Πολιτικής, Πολιτισμού, Αθλητισμού και Τουρισμού κ. Ζαχαρίας Λαδιανός.

Τις εργασίες του Συνεδρίου συντόνιζε το προεδρείο με Πρόεδρο το  Μανώλη Ανδρουλιδάκη Δρ Φιλολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών, Διδάσκων Αρχαία Ελληνική Φιλολογία στην Πατριαρχική Ανώτατη Ακαδημία Κρήτης και μέλη τους: Γιώργο Μαρή πρώην Αντιπεριφερειάρχη Κρήτης, Γιάννη Παρασύρη, πρώην Αντιπεριφερειάρχη Κρήτης, Ζαχαρία Λαδιανό, Αντιδήμαρχο Μυλοποτάμου σε θέματα  Κοινωνικής Πολιτικής, Πολιτισμού, Αθλητισμού και Τουρισμού και Βασίλη Αποστολάκη, Στρατηγό ε.α. και Αντιπρόεδρο της Ένωσης Συντακτών Κρητικού Τύπου.  

Θερμές ευχαριστίες

Μετά το πέρας των εργασιών, ο Εκπολιστιτικός και Επιμορφωτικός Σύλλογος του Χωριού Ρουμελί «Η ΑΓΙΑ ΖΩΝΗ», παρέθεσε παραδοσιακό γεύμα, προβάλλοντας τη φημισμένη μυλοποταμίτικη φιλοξενία. Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε σε εορταστικό κλίμα με τη μουσική του Ανδρέα Συγλέτου και τις χορευτικές επιδείξεις από το συγκρότημα των Λάζαρου και Μανώλη Χνάρη, ανανεώνοντας το ραντεβού για το επόμενο αναπτυξιακό συνέδριο.

Η Οργανωτική Επιτροπή του συνεδρίου εκφράζει τις θερμές ευχαριστίες της σε όλους τους Χορηγούς, στον Πολιτιστικό Σύλλογο Ρουμελί «Η ΑΓΙΑ ΖΩΝΗ»,  στα μέλη της Πανελλήνιας Πολιτιστικής Ένωσης Μυλοποταμιτών και όλους όσοι εργάστηκαν για την προετοιμασία και την επιτυχή διεξαγωγή του συνεδρίου.  

Επιπλέον στο συνέδριο παρέστησαν μεταξύ άλλων: Ο Αντιπεριφερειάρχης Πρωτογενούς Τομέα Σταύρος Τζεδάκης, ο Εμμανουήλ Μπελαδάκης, Διευθυντής Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ηρακλείου,  ο Σπύρος Φακιδάρης Επίτιμος Πρόεδρος Πανελλήνιας Πολιτιστικής Ένωσης Μυλοποταμιτών, ο Αποστολάκης Βασίλειος, Μέλος Ένωσης Συντακτών Κρητικού Τύπου ο Παπαδάκης Μιχάλης, Διευθυντής Εφημερίδας «Κρητικά Νέα», ο Ρουμπάκης Μηνάς, Πρόεδρος ΔΕΥΑΜ, ο Νικηφόρος Παύλος, Ειδικός Σύμβουλος Δήμου Μυλοποτάμου, Χρονάκης Μανόλης, Γενικός Γραμματέας Δήμου Οροπεδίου Λασιθίου, Σάμψων Στέλιος Αντιδήμαρχος Ρεθύμνου, Δημήτρης Σταματάκης Πρόεδρος Συλλόγου Κρητών Ελληνικού, Μέλος της  Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Σωματείων, η Ελένη Βερτούδου Πρόεδρος Πολιτιστικού Συλλόγου Κρυονερίου, ο Δημήτρης Πλαΐτης Πρόεδρος Συλλόγου Δοξαριανών, ο Ανδρουλιδάκης Μανώλης, Δρ Φιλολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών, Πανεπιστημιακός Διδάσκων Αρχαία Ελληνική Φιλολογία στην Πατριαρχική Ανώτατη Ακαδημία Κρήτης, ο Πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Μελιδονίου Σήφης Βουκάλης, ο Πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Αλφάς Μιχάλης Χαρίσης, ο Ιωάννης Λειτουργάκης, εκπρόσωπος Πολιτιστικού Συλλόγου Πλευριανών, ο Δημήτρης Φακιδάρης, Δικηγόρος κ.α.

Ψήφισμα του Συνεδρίου

Οι εργασίες κορυφώθηκαν με την κατάρτιση Ψηφίσματος, το οποίο περιλαμβάνει δέκα κομβικές διεκδικήσεις:

1. Επανεξέταση σχεδιασμού ΒΟΑΚ: Άμεση τροποποίηση των κόμβων σε Πάνορμο, Μπαλί, Ξερόκαμπο και Καλό Χωράφι για την αποφυγή της απομόνωσης των τοπικών κοινωνιών.
2. Δημόσιο Χρονοδιάγραμμα: Θέσπιση διαφανούς χρονοδιαγράμματος για τον ΒΟΑΚ με τριμηνιαίες εκθέσεις προόδου προς τους Δήμους.
3. Παρατηρητήριο Οδικής Ασφάλειας: Ίδρυση Παρατηρητηρίου Οδικής Ασφάλειας Κρήτης με ενιαία βάση δεδομένων.
4. Ενίσχυση Αστυνόμευσης στο Οδικό Δίκτυο: Ενίσχυση της Τροχαίας, στοχευμένοι έλεγχοι και διανομή πολύγλωσσου ενημερωτικού υλικού σε ενοικιαζόμενα οχήματα και πύλες εισόδου.
5. Διαχείριση Υδάτινων Πόρων: Χρηματοδότηση νέων εγγειοβελτιωτικών έργων, δεξαμενών και μονάδων αφαλάτωσης για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας.
6. Οικονομική Ενίσχυση Αυτοδιοίκησης: Άμεση απόδοση του 40% των εσόδων από το τέλος ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση στους Δήμους και αναθεώρηση των κριτηρίων χρηματοδότησης βάσει έκτασης και αριθμού οικισμών.
7. Πολιτική Προστασία: Υποχρεωτική δημιουργία αντιπυρικής ζώνης πλάτους 3 μέτρων εκατέρωθεν όλων των αγροτικών και περιφερειακών δρόμων.
8. Υγεία, Παιδεία & Οδική Αγωγή: Πλήρης στελέχωση του Κέντρου Υγείας Περάματος, προσεισμικοί έλεγχοι στα σχολεία και εισαγωγή της οδικής ασφάλειας ως αυτόνομου σχολικού μαθήματος.
9. Δημογραφική Στήριξη: Θέσπιση ειδικών μέτρων στήριξης για τις νέες οικογένειες που παραμένουν στην ενδοχώρα. Ενίσχυση της συνδεσιμότητας και εξασφάλιση μέσων μεταφοράς σε εβδομαδιαία βάση στις «άγονες γραμμές».
10. Πρόγραμμα προβολής των ορεινών όγκων. Με τη συμβολή των αρμόδιων Υπουργείων και της Περιφέρειας να εκπονηθεί ειδικό πρόγραμμα προβολής και ανάδειξης των συγκριτικών πλεονεκτημάτων των ορεινών περιοχών της Ενδοχώρας.

Διαβάστε περισσότερες ειδήσεις από την Κρήτη και το Ρέθυμνο