Η πιο επικίνδυνη δεκαετία για να βάλουμε βάρος

O αριθμός στη ζυγαριά ξεκινά συνήθως μετά την εφηβεία και συνεχίζεται σιωπηλά με τα χρόνια, στις περισσότερες περιπτώσεις. 

Παρόλα αυτά, σύμφωνα με νεότερη μελέτη, τα κιλά που αποκτώνται στα τέλη της εφηβείας και στη δεκαετία των 20 μπορεί να έχουν τις πιο σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία.

Πιο συγκεκριμένα, η σουηδική μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο eClinicalMedicine, παρακολούθησε πάνω από 620.000 άνδρες και γυναίκες, καταλήγοντας σε ένα ανησυχητικό συμπέρασμα: η αύξηση βάρους σε νεαρή ηλικία συνδέεται ισχυρά με αυξημένο κίνδυνο πρόωρου θανάτου.

Τα βασικά ευρήματα

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι άτομα που έγιναν παχύσαρκα πριν από την ηλικία των 30 ετών είχαν περίπου 70% μεγαλύτερο κίνδυνο να πεθάνουν κατά τη διάρκεια της μελέτης, σε σύγκριση με όσους δεν εμφάνισαν παχυσαρκία μέχρι τα 60.

Παράλληλα, η ταχεία αύξηση βάρους μεταξύ 17 και 29 ετών συσχετίστηκε με αυξημένη θνησιμότητα από πολλές σοβαρές παθήσεις, όπως καρδιαγγειακά νοσήματα, συγκεκριμένες μορφές καρκίνου, διαβήτη τύπου 2 και παθήσεις του πεπτικού και ουροποιητικού συστήματος.

Αντίθετα, η αύξηση βάρους σε μεγαλύτερες ηλικίες -μετά τα 30- φάνηκε να έχει μικρότερη επίδραση στον κίνδυνο θανάτου.

Γιατί παίζει ρόλο η ηλικία;

Ένα από τα πιο σημαντικά συμπεράσματα της μελέτης είναι ότι η διάρκεια της παχυσαρκίας επηρεάζει σημαντικά τον οργανισμό. Όσο νωρίτερα εμφανίζεται, τόσο περισσότερο εκτίθεται το σώμα στις επιπτώσεις της, αυξάνοντας τον συνολικό κίνδυνο με την πάροδο του χρόνου.

Επιπλέον, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι για κάθε επιπλέον 0,5 κιλό που παίρνει κανείς ετησίως μεταξύ 17 και 29 ετών:

• ο κίνδυνος θανάτου αυξάνεται κατά 18% στους άνδρες
• και κατά 16% στις γυναίκες

Διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών

Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι διαφορές ανάμεσα στα δύο φύλα. Στους άνδρες, η αύξηση βάρους σε νεαρή ηλικία φαίνεται να είναι ο πιο καθοριστικός παράγοντας κινδύνου.

Στις γυναίκες, όμως, η αύξηση βάρους σε οποιαδήποτε ηλικία -ακόμη και μετά τα 45- σχετίστηκε με αυξημένο κίνδυνο θανάτου από καρκίνο. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι αυτό μπορεί να συνδέεται με ορμονικές αλλαγές μετά την εμμηνόπαυση, αλλά και με μηχανισμούς όπως η φλεγμονή και η αντίσταση στην ινσουλίνη.

Τι σημαίνει αυτό για την πρόληψη

Τα ευρήματα της μελέτης υπογραμμίζουν τη σημασία της διατήρησης υγιούς βάρους ήδη από τη νεαρή ενήλικη ζωή. Παθήσεις όπως τα καρδιαγγειακά νοσήματα, τα εγκεφαλικά επεισόδια, ο διαβήτης και ορισμένοι τύποι καρκίνου, που αποτελούν τις κύριες αιτίες θανάτου στις ανεπτυγμένες χώρες, φαίνεται να σχετίζονται άμεσα με την πρώιμη αύξηση βάρους.

Σε μια εποχή όπου η παχυσαρκία αυξάνεται παγκοσμίως, επηρεάζοντας περίπου έναν στους οκτώ ανθρώπους, η έγκαιρη πρόληψη αποκτά κρίσιμη σημασία.

Το μήνυμα των ειδικών

Αν και η μελέτη δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση, το μοτίβο που προκύπτει είναι σαφές: τα κιλά που παίρνονται στα πρώτα χρόνια της ενήλικης ζωής δεν είναι «αθώα». Η επένδυση σε υγιεινές συνήθειες, όπως ισορροπημένη διατροφή, τακτική άσκηση και έλεγχο του βάρους, από νωρίς μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική για τη μακροχρόνια υγεία και τη διάρκεια ζωής.