Ακόμη δεν προσαρμοστήκατε στην αλλαγή της ώρας;
Τι συμβαίνει στο σώμα όταν χάνουμε μια ώρα ύπνο - Τι προτείνουν οι ειδικοί για καλύτερο ύπνο και μεταβολισμό
Μπορεί οι περισσότεροι να χάρηκαν μετά την αλλαγή της ώρας επειδή ερχόμαστε όλο και πιο κοντά στο καλοκαίρι, για κάποιους άλλους, όμως, αυτή η αλλαγή δεν ήρθε χωρίς τίμημα.
Η απώλεια ύπνου, έστω και για μία ώρα, μπορεί να επηρεάσει τον μεταβολισμό, τις ορμόνες και τα επίπεδα ενέργειας, καθώς το σώμα λειτουργεί με βάση τους κιρκάδιους ρυθμούς. Δεν είναι τυχαίο ότι η αλλαγή της ώρας έχει προκαλέσει έντονο επιστημονικό ενδιαφέρον, με ορισμένους ειδικούς να ζητούν ακόμη και την κατάργησή της για λόγους δημόσιας υγείας.
«Τα εσωτερικά μας ρολόγια, που συγχρονίζονται κυρίως μέσω της έκθεσης στο φως, ρυθμίζουν βασικές φυσιολογικές λειτουργίες όπως ο κύκλος ύπνου-αφύπνισης και ο μεταβολισμός», εξηγεί ο Δρ. Jeffrey Kelu, ειδικός στους κιρκάδιους ρυθμούς στο King’s College του Λονδίνου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, «η άμεση επίδραση της αλλαγής της ώρας την άνοιξη είναι η ξαφνική μείωση της διάρκειας του ύπνου, λόγω της απώλειας μίας ώρας μέσα στη νύχτα, καθώς και η δυσκολία προσαρμογής στην νωρίτερη αφύπνιση». Όπως επισημαίνει, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε «κιρκάδια ασυμφωνία», γνωστή και ως «κοινωνικό jet lag», που σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο παχυσαρκίας, μεταβολικού συνδρόμου και διαταραχών διάθεσης.
Από την πλευρά της διατροφής, η διαιτολόγος Δρ. Sammie Gill τονίζει ότι η αλλαγή της ώρας επηρεάζει και το πεπτικό σύστημα. «Μπορεί να προκληθεί “εντερικό jet lag”, καθώς το πεπτικό σύστημα ακολουθεί επίσης τον κιρκάδιο ρυθμό», αναφέρει. Η ίδια προσθέτει ότι «η αλλαγή της ώρας την άνοιξη θεωρείται πιο διαταρακτική από εκείνη του φθινοπώρου, όπου κερδίζουμε μία ώρα ύπνου», ενώ σημειώνει ότι «οι περισσότεροι μπορούν να προσαρμοστούν με λίγη βοήθεια, αν και κάποιοι προσαρμόζονται πιο γρήγορα από άλλους».
Πώς μπορούμε να προσαρμοστούμε πιο εύκολα
Οι ειδικοί συμφωνούν ότι η σωστή προετοιμασία μπορεί να περιορίσει τις αρνητικές επιπτώσεις.
Κρατήστε σταθερά τα γεύματά σας
Η συνέπεια στο πρόγραμμα διατροφής είναι καθοριστική. «Ο οργανισμός μας λειτουργεί καλύτερα με ρουτίνα και ακόμη και μια αλλαγή μίας ώρας μπορεί να επηρεάσει το σάκχαρο, τις ορμόνες και τα επίπεδα ενέργειας», σημειώνει η διατροφολόγος Ruth Taylor. «Κρατήστε σταθερά γεύματα – ειδικά πρωινό, μεσημεριανό και βραδινό – για να διατηρήσετε την πέψη και τον μεταβολισμό σε ισορροπία».
Μην παραλείπετε το πρωινό
Η ώρα του πρωινού παίζει σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση του μεταβολισμού. «Φάτε ένα θρεπτικό πρωινό μέσα σε μία-δύο ώρες από την ώρα αφύπνισης για να ενεργοποιήσετε τον μεταβολισμό», αναφέρει η Taylor, προσθέτοντας ότι τα ισορροπημένα γεύματα βοηθούν στη διατήρηση της ενέργειας.
Αποφύγετε το φαγητό αργά το βράδυ
Σύμφωνα με τη διατροφολόγο, το τελευταίο γεύμα θα πρέπει να καταναλώνεται 2-3 ώρες πριν τον ύπνο. Αν χρειαστεί να φάτε ένα σνακ, προτιμήστε κάτι ελαφρύ και θρεπτικό. «Για παράδειγμα, το γιαούρτι με ακτινίδιο είναι ένας ιδανικός συνδυασμός» συμπληρώνει.
Προσοχή στα υγρά και την καφεΐνη
Η επαρκής ενυδάτωση είναι σημαντική, αλλά όχι λίγο πριν τον ύπνο. «Μειώστε τα υγρά το βράδυ και αποφύγετε καφέ ή τσάι 6-8 ώρες πριν τον ύπνο», επισημαίνει η ειδικός.
Εκτεθείτε στο φυσικό φως
Το φως αποτελεί βασικό ρυθμιστή του βιολογικού ρολογιού. «Το φυσικό φως το πρωί βοηθά στη ρύθμιση του κιρκάδιου ρυθμού και της μελατονίνης», εξηγεί η Taylor. Αντίθετα, το βράδυ συνιστάται περιορισμός της έκθεσης σε οθόνες.
Συμπέρασμα
Παρά τις αντιδράσεις που προκαλεί κάθε χρόνο η αλλαγή της ώρας, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι με μικρές προσαρμογές στην καθημερινότητα, ο οργανισμός μπορεί να επανέλθει σχετικά γρήγορα στους φυσιολογικούς του ρυθμούς.
