Γεωργία: Διαχρονικά ελλείμματα, διεκδικήσεις, αναγκαιότητα διαφάνειας

Τα γεγονότα που έχουν διαχρονικά προστεθεί στην κακοφορμισμένη ιστορία των αγροτικών επιδοτήσεων, με τους βοσκοτόπους, τους πελατειακούς μηχανισμούς που ρίζωσαν και αναπτύχθηκαν στα χρόνια της μεταενταξιακής πορείας της χώρας στις Ευρωπαϊκές Κοινότητες/ΕΕ, τα διαπερνούσαν ποικίλα φαινόμενα εγκλωβισμού. Όπως και το άγος των αγροτικών συνεταιρισμών που οδηγήθηκαν στην πλήρη απαξίωση και κατάρρευση εξαιτίας μιας δήθεν κοινωνικής πολιτικής που προκαλούσε κακοδιαχείριση και ελλείμματα, που διαγράφονταν και επανεμφανίζονταν. Και μέσα σε αυτό το πλαίσιο που διαμορφώνονταν, εμφανίζονταν παραδοσιακά κάθε χρόνο οι αγροτικές κινητοποιήσεις με αποκλεισμούς οδικών αξόνων για ποικίλες διεκδικήσεις. Όλα αυτά δημιούργησαν κυνικές καταστάσεις, δημιούργησαν πρόσφορο έδαφος για την ανάπτυξη λαϊκισμού στον χώρο της αγροτικής παραγωγής.

Άρθρο του Γιώργου Α. Ζερβάκη *

Φαινόμενα διαφθοράς που αναπτύχθηκαν μαζί με ρουσφετολογικά τερτίπια στον αγροτικό χώρο, από τα «πανωγραψίματα» των προηγούμενων δεκαετιών, τις πλασματικές δηλώσεις, τους αγροτικούς συνεταιρισμούς, που αντί να υπηρετούν τον αγροτικό τομέα, εξελίχθηκαν σε εστίες κακοδιαχείρισης, ελλειμμάτων. Οι πελατειακές σχέσεις αλλοίωσαν το νόημα του αγροτικού συνεταιρισμού, μετατρέποντας τον σε παραμάγαζο κομματικών μηχανισμών. Φθάνοντας μέχρι το αυταπόδεικτο σκάνδαλο των εικονικών βοσκοτόπων και της τεχνικής λύσης, συσσωρεύθηκε αρνητικό κεφάλαιο, απαξιώθηκε ο πρωτογενής τομέας, αναπαράγοντας μια πελατειακή διαχείριση. Στον ΟΠΕΚΕΠΕ εμφανίζεται ένας κρίκος από την αλυσίδα που δενόταν επι δεκαετίες, μακριά από κάθε κατεύθυνση διαφάνειας, κανόνων νομιμότητας. Σε συνδυασμό, με την τοποθέτηση ακατάλληλων προσώπων, κομματικού, γραφειοκρατικού επιπέδου, για την άσκηση διοίκησης.  

Όπως φαίνεται σήμερα, οι κοινοτικοί κυρίως πόροι που πιστώθηκαν με παράνομο τρόπο και στην Κρήτη, διαχέονταν, εκμεταλλευόμενοι φυσικά τα υπαρκτά ελεγκτικά κενά του συστήματος επιδοτήσεων. Έχουμε λοιπόν να κάνουμε με διαχρονικές αρρυθμίες, φαινόμενα διαφθοράς, που μέχρι πρότινος απλά τα παρακολουθούσαμε. Φθάσαμε στο σημείο από τον Δεκέμβριο του 2023 να χάσουμε δυο χρόνια, με πρώην Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης να έρχεται σε σύγκρουση με πρώην πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ, να φθάνουν καταγγελίες προς το πρωθυπουργικό γραφείο και  σήμερα με καθυστερήσεις δεκαετιών οφείλουμε να κοιτάξουμε πιο καθαρά την μεγάλη εικόνα, το να γίνουν ραγδαίες προσπάθειες εξυγίανσης.  

Σήμερα, για τις καταγγελλόμενες απάτες που εμφανίζονται στο καθεστώς των αγροτικών επιδοτήσεων, η Πολιτεία μέσα από τις παρεμβάσεις του Οργανωμένου Εγκλήματος της Ελληνικής Αστυνομίας, με την καθοδήγηση και την συνδρομή ευρωπαϊκών και εθνικών δικαστικών αρχών, δείχνει την πρόθεση να κινείται ταχύτατα. Και φυσικά, με τρόπο εμφατικό, οφείλει να δείχνει προς την Κοινωνία, ότι την οικονομική επιβάρυνση από την δράση αυτών των μηχανισμών που παρανομούσαν, δεν θα την επωμίζεται η Κοινωνία.

Ένα κρίσιμο ερώτημα, είναι πως θα πορευθούμε στο νέο περιβάλλον; Αναμφίβολα πρέπει να κινηθούμε πιο γρήγορα στην μεταρρύθμιση του διοικητικού περιβάλλοντος που διέπει πλέον σαν οργανισμό τον ΟΠΕΚΕΠΕ, με έμφαση στο ψηφιακό περιβάλλον, την ελεγκτική επάρκεια, την διαφάνεια. Να απεγκλωβιστούμε από τις αποσπασματικές προσπάθειες, να δοθεί με εμφατικό τρόπο στην Κοινωνία το μήνυμα ότι πλέον θα υπάρχουν σταθερές δομές ελέγχου, ότι η Πολιτεία είναι άτεγκτη ως προς το να οδηγείται άμεσα, χωρίς καθυστερήσεις ενώπιον των εθνικών και των ευρωπαϊκών θεσμών της δικαιοσύνης, των ανακριτικών αρχών, κάθε περίπτωση και το οικονομικό όφελος από αυτό τον προσπορισμό κατά τρόπο παράνομο κοινοτικών χρηματοδοτήσεων θα επιστρέφεται. Γιατί είναι η Κοινωνία που βλέπει την επικρατούσα διαφθορά ετών στις κοινοτικές αγροτικές επιδοτήσεις και απαιτεί την αντιμετώπιση της, την επιστροφή των χρημάτων σε όσες περιπτώσεις αποτυπώνονται παρανομίες.

Στην επόμενη μέρα δεν μπορούν πλέον να υπάρχουν αιφνιδιασμοί, των ποινικών εξελίξεων πρέπει να ακολουθεί η ανάκτηση των πόρων από όσους τους έλαβαν με παράνομο τρόπο, με το ελεγκτικό περιβάλλον κάτω από την ομπρέλα πλέον της ΑΑΔΕ, να μην είναι ελαστικό. Οφείλουμε να οργανώσουμε και να εκπαιδεύσουμε έναν πρωτογενή τομέα που πρέπει να μάθει επιτέλους τις αλλαγές και τις προκλήσεις της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, που απορροφά  ένα πολύ μεγάλο ποσοστό από τους πόρους του Κοινοτικού Προϋπολογισμού. Να μετατοπισθούμε από την λογική των ευρασιτεχνιών που ανακαλύπταμε για να βλέπουμε την ΚΑΠ ως το επιδοματικό τσεκ από τις Βρυξέλλες, να συνειδητοποιήσουμε μέσα από αυτά που βιώνουμε τις αντιλήψεις της ΚΑΠ, τον στρατηγικό χαρακτήρα της για την χώρα, την αναπτυξιακή της σημασία.

Γιατί, εν κατακλείδι, σήμερα οι εξελίξεις γύρω από τον ΟΠΕΚΕΠΕ που μας πληγώνουν, μέσα από διαχρονικές αδυναμίες της χώρας που μας στοίχισαν σε πρόστιμα, είναι γιατί το πολιτικό σύστημα δεν μπόρεσε να αναπτύξει ένα σύστημα ελέγχων πληρωμών για την εφαρμογή της ΚΑΠ, μέσα από διασταυρώσεις δεδομένων επι των αιτήσεων, γιατί όταν έπρεπε, στα μεταενταξιακά χρόνια, σε πλήρη ανακολουθία με τις μεγάλες μεταρρυθμίσεις της ΚΑΠ, δεν ασχοληθήκαμε σοβαρά με αυτές τις υποθέσεις. Και σήμερα, εξακολουθούμε να το πληρώνουμε.  

* Ο κ. Γιώργος Α. Ζερβάκης , είναι εκπρόσωπος των Ευρωπαίων Φεντεραλιστών Κρήτης. Το άρθρο έχει γραφεί για τον ιστότοπο Cretalive.gr, οι απόψεις είναι αυστηρά προσωπικές.