Αμπέλια: ήτανε στραβό το κλίμα… τα εξαφάνισε και η βροχή!

Το τελειωτικό… χτύπημα στον κρητικό αμπελώνα δίνουν οι πρωτοφανείς ποσότητες νερού που “έπεσαν” (και πέφτουν) τις τελευταίες ώρες στο νησί!

Αν στην εξίσωση προστεθούν οι νεροποντές που έπονται ως την Κυριακή, σύμφωνα με τα προγνωστικά μοντέλα των μετεωρολόγων, τότε η καταστροφή θα είναι ολοκληρωτική, όπως διαβλέπουν οι άμεσα εμπλεκόμενοι και ζημιωμένοι!

Το πώς θα εξελίσσονταν τα πράγματα φάνηκαν το προηγούμενο διάστημα, έχοντας ευθυγραμμιστεί απόλυτα με το… Νόμο του Μέρφυ: το διάσημο αξίωμα υπαγορεύει πως «οτιδήποτε μπορεί να πάει στραβά, θα πάει στραβά» και τούτο επιβεβαιώθηκε με τον πλέον… δυσάρεστο τρόπο!

Image

Όταν τους μήνες που πέρασαν το σταφύλι έμενε στα αζήτητα, οι παραγωγοί εξέπεμπαν SOS: “σβήνουμε” φώναζαν, με επιστολές τους προς την κυβέρνηση, τα κόμματα και τους βουλευτές.

Η διάθεση του προϊόντος στο εσωτερικό και στο εξωτερικό κινήθηκε, στην καλύτερη των περιπτώσεων, σε πολύ χαμηλά επίπεδα. “Η αγορά έπαθε ασφυξία, οι αμπελουργοί βλέποντας την κατάσταση που διαμορφωνόταν έδιναν όσο – όσο το προϊόν, οι έμποροι δεν μπορούσαν να απορροφήσουν την παραγωγή, κι έτσι έπεσαν οι τιμές και οι ποιότητες” περιέγραψε αναλυτικά στο Cretalive.gr ο κ. Στράτος Στρατάκης, πρόεδρος της οργάνωσης παραγωγών - αμπελουργών Αρχανών και του Αγροτικού Συνεταιρισμού Αμπελουργών Αρχανών.

Image

 Η χαλαζόπτωση κατάφερε ένα ακόμη σημαντικό πλήγμα. Λίγες κουρμούλες (κλήματα) άντεξαν.

“Μέχρι πρότινος μπορούσαμε να κόψουμε. Δηλώσαμε τις ζημιές, μπορούσαμε όμως να διαθέσουμε έστω και λίγα σταφύλια, αυτά τέλος πάντων που είχαν απομείνει. Τώρα, όμως ήρθε η βροχή και τα αποτελείωσε όλα” αναλογίζεται ο κ. Στρατάκης.

 Τί ζητούν, από εδώ και πέρα, οι πληγέντες;

Να προχωρήσει το de minimis, η έκτακτη ενίσχυση ανά στρέμμα. “Πρέπει να πιέσουμε την κυβέρνηση να γίνουν άμεσα οι καταγραφές και να δοθούν οι αποζημιώσεις νωρίτερα. Ξέρουμε ήδη ότι οι δηλώσεις ΟΣΔΕ δεν υπάρχει περίπτωση να οριστικοποιηθούν μέχρι 16 Οκτωβρίου που είναι η καταληκτική ημερομηνία. Αυτό σημαίνει ότι δεν θα μπουν επιδοτήσεις μέχρι τέλος του χρόνου” εξηγεί ο Πρόεδρος της οργάνωσης παραγωγών - αμπελουργών Αρχανών και του Αγροτικού Συνεταιρισμού Αμπελουργών Αρχανών.

“Άρα”, προσθέτει, “καταλαβαίνετε σε τί κατάσταση βρίσκεται ένας παραγωγός που δεν έχει κόψει καθόλου σταφύλια ή έστω έχει διαθέσει ένα μικρό αριθμό από αυτά. Ο αντίκτυπος, επίσης, στην τοπική οικονομία θα είναι αρνητικός” είναι μία επιπλέον παράμετρος που θα θέσει.

Στις τάξεις των αμπελουργών υπάρχει κινητικότητα εδώ και μέρες, εν όψει της καθόδου του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μαργαρίτη Σχοινά, στις 16 Οκτωβρίου, με τον οποίο θα γίνει εκτενής συζήτηση για την ΚΑΠ.

“Σε συνεργασία με τον Αντιπεριφερειάρχη (Αγροτικής Οικονομίας) Σταύρο Τζεδάκη και τον Πρίαμο Ιερωνυμάκη (Εντεταλμένος Περιφερειακός Σύμβουλος στον τομέα Ποιότητας Ζωής της Υπαίθρου στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου) καταγράφουμε τα προβλήματα, τα αιτήματα και τις προτεινόμενες λύσεις των συναδέλφων, κι όλα αυτά θα τα θέσουμε υπόψιν του Υπουργού όταν έρθει στην Κρήτη” ανέφερε κλείνοντας ο κ. Στρατάκης.

Image

Οι αιτίες της κρίσης και οι πέντε πυλώνες ανάταξης

 Στην επιστολή διαμαρτυρίας και κοινοποίησης των αιτημάτων τους, που είχαν προωθήσει αρμοδίως (Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων, Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, Περιφέρεια Κρήτης, Βουλευτές Περιφερειακών Ενοτήτων Κρήτης) οι εκπρόσωποι του αμπελωνοοινικού τομέα τόνιζαν ότι βρίσκονται στο σημείο μηδέν.

 “Η κλιματική κρίση, τα ακραία καιρικά φαινόμενα, η παρατεταμένη ανομβρία, η κατακόρυφη αύξηση του κόστους παραγωγής (ενέργεια, εφόδια) και η δραματική έλλειψη εργατών γης απειλούν με πλήρη αφανισμό έναν από τους πιο ιστορικούς και εξαγωγικούς πυλώνες της οικονομίας του νησιού μας” υπογράμμιζαν.

Απέδιδαν την καθίζηση των εξαγωγών για τα επιτραπέζια σταφύλια της Κρήτης (κυρίως στον Νομό Ηρακλείου) προς τις Ευρωπαϊκές αγορές για το 2026, σε έναν “συνδυασμό σκληρού ανταγωνισμού και καταστροφικών καιρικών συνθηκών”.

Έκαναν λόγο για μία δραματική καθίζηση στους εξαγωγικούς όγκους. Οι εκτιμήσεις, μάλιστα, μιλούσαν για μία από τις χειρότερες χρονιές.

 Σύμφωνα με τους ίδιους, οι βασικοί λόγοι της αποτυχίας είναι οι εξής:

Έλλειψη Ποιοτικού Προϊόντος από καιρικά φαινόμενα

Μείωση των Εξαγωγικών Όγκων

Σύγκρουση Αγορών με την Ιταλία, Ισπανία και Τουρκία

Η Στροφή των Ευρωπαίων Καταναλωτών σε Νέες Ποικιλίες

Αλλαγή Καταναλωτικής Συμπεριφοράς

 Στον αντίποδα, οι παραγωγοί σημείωσαν πως η διάσωση της Ελληνικής Αμπελουργίας, με ιδιαίτερη έμφαση στον Κρητικό Αμπελώνα απαιτεί μια ολιστική πολιτική οικονομική στρατηγική που να απαντά στις σύγχρονες προκλήσεις, την κλιματική αλλαγή, το αυξημένο κόστος παραγωγής, και τον διεθνή ανταγωνισμό.

Η στρατηγική αυτή δομείται από 5 κεντρικούς πυλώνες:

1. Προσαρμογή στην Κλιματική Κρίση & Διαχείριση Υδάτων

Επιδότηση για Αναδιάρθρωση των καλλιεργειών για νέες ποικιλίες έως 100% επιδότηση.

Κρατική επιδότηση έως και 100% για υποδομές έξυπνης άρδευσης και λιμνοδεξαμενών, οι αιτήσεις αλλά και η έγκριση αιτήσεων και αδειών λειτουργίας να εκπληρώνονται με ταχύ ρυθμούς.

Ενίσχυση των προγραμμάτων ενεργητικής προστασίας των αμπελώνων μέσω του ΕΛΓΑ.

2. Μείωση του κόστους παραγωγής & Κίνητρα

Μόνιμοι μηχανισμοί ελάφρυνσης του αγροτικού πετρελαίου και του ενεργειακού κόστους και να δοθούν κίνητρα για εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε αγροτικές αποθήκες και γεωτρήσεις.

Θέσπιση Μηδενικού Συντελεστή ΦΠΑ (0%) σε αγροτικά εφόδια (λιπάσματα, φυτοφάρμακα και σε συστήματα άρδευσης) εφόσον πραγματοποιούνται μέσω των ομάδων παραγωγών, ώστε να μειωθεί άμεσα το κόστος παραγωγής.

3. Κατάργηση του Τέλους Επιτηδεύματος/ ΕΝΦΙΑ & της Μείωση Προκαταβολής Φόρου

Πλήρης απαλλαγή και κατάργηση του φόρου ΕΝΦΙΑ για την παραγωγική αγροτική γη και μειωμένο ΕΝΦΙΑ σε υποδομές όπως αποθήκες και συσκευαστήρια που ανήκουν σε ομάδες παραγωγών.

Κατάργηση του Τέλους Επιτηδεύματος.

Είναι αδιανόητο να προκαταβάλλεται φόρος για σοδειές που εξαρτώνται απόλυτα από την κλιματική κρίση και ζητάμε το μηδενισμό της προκαταβολής για τις χρονιές αποδεδειγμένης ακαρπίας ή καταστροφών από καιρικά φαινόμενα.
 

4. Έκτακτες Ενισχύσεις

Άμεση οικονομική ενίσχυση (De Minimis) έως και 550 ευρώ ανά στρέμμα στα επιτραπέζια σταφύλια που εξάγονται στις Ευρωπαϊκές αγορές με αποτέλεσμα να έρχεται συνάλλαγμα στην χώρα μας και για να αναπληρωθεί το χαμένο εισόδημα από τα αδιάθετα σταφύλια και την μειωμένη παραγωγή λόγω καιρικών φαινομένων.

Ενίσχυση των Ευρωπαϊκών Τομεακών Προγραμμάτων και άμεση εφαρμογή του Μεταφορικού Ισοδυνάμου για τα νωπά προϊόντα της Κρήτης.

 5. Έλεγχοι στην Αγορά για την «Κερδοσκοπία»

Άμεση ενεργοποίηση των ελεγκτικών μηχανισμών για να παταχτεί η αισχροκέρδεια και οι παράνομες ελληνοποιήσεις εισαγόμενων σταφυλιών χαμηλής ποιότητας από τρίτες χώρες.

Οι αμπελουργοί των Αρχανών στον Νομό Ηρακλείου Κρήτης ξεκαθαρίζουν ότι δεν ζητούν «ελεημοσύνη» ή προσωρινά επιδόματα ψίχουλα, αλλά συγκεκριμένες, δίκαιες φορολογικές ελαφρύνσεις και κίνητρα επιβίωσης που θα τους επιτρέψουν να παραμείνουν στη γη τους.

Διαβάστε περισσότερες ειδήσεις από την Κρήτη και το Ηράκλειο