Κατατακτήριες εξετάσεις: Μία δεύτερη ευκαιρία στη μάθηση και τη ζωή

Για έναν υποψήφιο, οι πανελλαδικές εξετάζουν μοιάζουν με το τέρμα μιας διαδρομής. Ωστόσο, είναι μονάχα η αρχή μίας πορείας και σίγουρα δεν αποτελούν τη μοναδική ευκαιρία για μάθηση.
Ένα σημαντικό βήμα που μπορεί να καθορίσει το μέλλον κάποιου είναι και οι κατατακτήριες εξετάσεις που θα του ανοίξουν νέους ορίζοντες και καινούργιες επαγγελματικές προοπτικές.

Ενώ είναι σε εξέλιξη η διαδικασία των αιτήσεων, ως τις 15 Νοεμβρίου, ο πρόεδρος του Τμήματος Μαθηματικών και Εφαρμοσμένων Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Κρήτης, καθηγητής Σταύρος Κομηνέας, εξηγεί στο Cretalive τι χρειάζεται να γνωρίσει κανείς που θέλει να διεκδικήσει ξανά μία θέση στα αμφιθέατρα των ΑΕΙ.

Image

Το νέο τοπίο στις κατατακτήριες
Όπως εξηγεί, όσοι δεν τελείωσαν τις σπουδές τους αλλά, κατά την διάρκειά τους, έχουν πιστωθεί τουλάχιστον 120 ECTS (αυτό αντιστοιχεί σε δύο έτη σπουδών) έχουν την δυνατότητα να δώσουν κατατακτήριες εξετάσεις για να ξεκινήσουν μία νέα πορεία και να στοχεύσουν σε ένα νέο πτυχίο. «Θα ήθελα να δω πολλούς ανθρώπους που χρησιμοποιώντας αυτή και παρόμοιες ευκαιρίες θα βρουν τον επιστημονικό και επαγγελματικό τους δρόμο», αναφέρει.
Ο καθηγητής του Π.Κ. εξηγεί πως υπάρχουν πάρα πολλοί λόγοι για τους οποίους κάποιος που ξεκίνησε σπουδές μπορεί να μην κατάφερε ή να μην θέλησε να τις ολοκληρώσει. Ένας λόγος που συχνά παραβλέπεται είναι ότι πολλοί φοιτητές ξεκινούν σπουδές σε τμήματα που δεν τους ταιριάζουν. Μερικές φορές διαπιστώνουν ότι το αντικείμενο που επέλεξαν δεν είναι όπως το περίμεναν, και άλλες φορές διαπιστώνουν ότι είναι το τμήμα που επέλεξαν που δεν τους ταιριάζει. Πρέπει να τονίσουμε ότι κάθε πανεπιστήμιο είναι διαφορετικό: τα θέματα της επιστήμης που αναδεικνύει, ο τρόπος διδασκαλίας και έρευνας, και πολλά άλλα διαφέρουν σημαντικά από ίδρυμα σε ίδρυμα. Ο κανονισμός για τις κατατακτήριες εξετάσεις δίνει πλέον την δυνατότητα να επανεξετάσει κανείς και ενδεχομένως να αλλάξει την επιλογή τμήματος ή πανεπιστημίου που κάποτε έκανε.
Για να γίνει αυτό πιο σαφές, ας επισημάνουμε επίσης ότι τμήματα με τον ίδιο ή παρόμοιο τίτλο έχουν συχνά προγράμματα σπουδών τα οποία οδηγούν σε πτυχιούχους με διαφορετικές δεξιότητες και νοοτροπίες. Για παράδειγμα, στο τμήμα Μαθηματικών και Εφαρμοσμένων Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Κρήτης υπάρχει μία ισχυρή ερευνητική ομάδα Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και, αντιστοίχως, ένα πρόγραμμα σπουδών στο οποίο ο φοιτητής διδάσκεται ένα ευρύ φάσμα θεμάτων μαθηματικών επιστημών. Κάτι ανάλογο, σε σπουδές μαθηματικών επιστημών, δεν θα βρει εύκολα σε άλλα προγράμματα μαθηματικών σπουδών στη χώρα. Στο τμήμα Μαθηματικών και Εφαρμοσμένων Μαθηματικών μπορεί, φυσικά, κανείς να ακολουθήσει ένα κλασικό πρόγραμμα Μαθηματικών και μπορεί ενδεχομένως να το συνδυάσει με μαθήματα από το πεδίο των μαθηματικών επιστημών. «Όποιος ονειρεύτηκε να μπει στον κόσμο των μαθηματικών και να εξερευνήσει τις ιδέες που τον διαπερνούν και τους αμέτρητους δρόμους που ανοίγουν, μπορεί ίσως να βρει εδώ τις σπουδές που του ταιριάζουν», αναφέρει.
Ο καθηγητής τονίζει ότι «δεν είναι μόνο υποχρέωση του πανεπιστημίου να φροντίζει να μεταδίδει γνώσεις, είναι και μεγάλη μας χαρά να υποδεχόμαστε όσους θα ήθελαν να κάνουν δεύτερες σπουδές στα μαθηματικά που έχουν ονειρευτεί και επιλέγουν συνειδητά να μπουν στον κόσμο τους. Το τμήμα Μαθηματικών και Εφαρμοσμένων Μαθηματικών δέχεται αιτήσεις στις κατατακτήριες εξετάσεις του από φοιτητές που είχαν ξεκινήσει σε οποιοδήποτε άλλο τμήμα.»
Πληρέστερες πληροφορίες περιέχονται στην ιστοσελίδα https://math.uoc.gr/katatakthries/  (περίοδος υποβολής αιτήσεων: 1-15 Νοεμβρίου).

Επιστροφή στα έδρανα σε μεγαλύτερη ηλικία
Ξεκαθαρίζει πως οι σπουδές αφορούν όλες τις ηλικίες και όχι μόνο εκείνους που μόλις την προηγούμενη χρονιά αποφοίτησαν από το σχολείο. Όσοι έχουν σπουδάσει ή εργαστεί σε ευρωπαϊκά πανεπιστήμια έχουν δει ότι είναι σύνηθες οι νέοι να ξεκινούν τις σπουδές τους στα 25 ή 30 τους χρόνια και έχουν επίσης δει να φοιτούν άνθρωποι κάθε ηλικίας. Ο νέος που ξεκινάει τις σπουδές του αρκετά χρόνια μετά την αποφοίτησή του από το σχολείο μπορεί να εργαζόταν ως τότε σε διάφορες δουλειές, αναζητώντας τον επαγγελματικό του δρόμο. Η κατάλληλη στιγμή για σπουδές στον τομέα που αγαπάει κανείς μπορεί έτσι να έρθει κάποια χρόνια μετά το σχολείο. Ο μεγαλύτερος ενήλικας από την πλευρά του, μπορεί να αναζητά να μπει στο δρόμο της επιστήμης και ειδικά μιας συγκεκριμένης επιστήμης που ταιριάζει στις αναζητήσεις του.
«Είναι εύλογο να προβλέψει κανείς ότι στα επόμενα χρόνια όλο και περισσότεροι θα αντιληφθούν ότι τα πανεπιστήμια είναι ανοιχτά και για τους μεγαλύτερους σε ηλικία και θα αποφασίσουν να ξεκινήσουν τις σπουδές τους. Παρότι μεγαλύτεροι ενήλικες δεν ήταν ως τώρα ιδιαίτερα παρόντες στα ελληνικά πανεπιστήμια, θα ήθελα να δω αυτό να αλλάζει με γρήγορο ρυθμό», αναφέρει.

Γονιός, εργαζόμενος και φοιτητής
Πόσο δύσκολο, όμως, είναι για έναν εργαζόμενο οικογενειάρχη να το πάρει απόφαση και να επιστρέψει στα αμφιθέατρα; «Για έναν εργαζόμενο ή γονιό που ξεκινάει σπουδές βλέπω ότι ο χρόνος που αυτές θα απαιτήσουν αποτελεί μία πρόκληση. Δεν πρόκειται μόνο για τον χρόνο που αφιερώνεται στη μελέτη, αλλά και για εκείνον που απαιτεί η αλληλεπίδραση με το πανεπιστημιακό περιβάλλον. Οι πανεπιστημιακές σπουδές απαιτούν επαφή με συμφοιτητές, καθηγητές και ερευνητές του πανεπιστημίου διότι έτσι μόνο αποκτά κανείς ουσιαστικές γνώσεις. Θα ήταν κρίμα για οποιονδήποτε φοιτητή, εργαζόμενο ή γονιό, να ξεκινήσει την φοίτησή του αλλά να μην έρθει σε στενή επαφή με τους ανθρώπους του πανεπιστημίου που μπορούν να του μεταδώσουν την επιστημονική γνώση», αναφέρει ο ίδιος.

Οι επιλογές σπουδών ως καθρέφτης της κοινωνίας
Είχαμε δει στο παρελθόν συγκεκριμένα Τμήματα να γίνονται περιζήτητα λόγω επαγγελματικής αποκατάστασης που προσέφεραν. Στις κατατακτήριες γινόταν… πανικός και το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι των Παιδαγωγικών Τμημάτων.
Ο πρόεδρος του Τμήματος Μαθηματικών και Εφαρμοσμένων Μαθηματικών σχολιάζει πως «ενώ είναι σαφές ότι η ζήτηση για συγκεκριμένες σπουδές επηρεάζεται από τις κοινωνικές εξελίξεις και τις επαγγελματικές προοπτικές, είναι πολύ δύσκολο να κάνει κανείς μία ποσοτική σύνδεση. Έχω φυσικά κάποια εμπειρία σε αυτό, για παράδειγμα, από συζητήσεις με τους φοιτητές μας, αλλά δεν θα πω ότι έχω τις γνώσεις για να το αναλύσω αρκετά», αναφέρει.
Ωστόσο, με αφετηρία τις εκπληκτικές πρόσφατες εξελίξεις στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, μπορεί κανείς εύκολα να διατυπώσει ορισμένες παρατηρήσεις. Είναι γνωστό ότι τα μαθηματικά αποτελούν το θεμέλιο πάνω στο οποίο οικοδομούνται οι μέθοδοι και οι αλγόριθμοι που βρίσκονται πίσω από τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Παράλληλα, η περαιτέρω εξέλιξη των εργαλείων αυτών, στο πλαίσιο του διαρκούς ανταγωνισμού για την τεχνολογική πρωτοπορία, εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την κατανόηση και ανάπτυξη των μαθηματικών τους θεμελίων. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η εξάπλωση και αξιοποίηση των εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης θα συνεχιστούν με αυξανόμενους ρυθμούς. «Εάν, λοιπόν, οι επαγγελματικές προοπτικές αποτελούν έναν από τους παράγοντες που διαμορφώνουν τη ζήτηση για σπουδές, είναι άραγε δυνατόν να μην δούμε σύντομα ολοένα και περισσότερους νέους να στρέφονται προς τις μαθηματικές επιστήμες;», αναρωτιέται.