Είναι η οικονομία το δυνατό χαρτί της Κυβέρνησης Μητσοτάκη; Το σχέδιο του ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής

Του Μανώλη Γ. Πετράκη*

Η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας και ο Κυριάκος Μητσοτάκης προσωπικά, ισχυρίζονται ότι «η οικονομία» είναι το μεγάλο επίτευγμα της κυβερνητικής πολιτικής, συγκρίνοντας την σημερινή Ελλάδα με την Ελλάδα της κρίσης. Προφανώς, επιλέγουν αυτή τη σύγκριση γιατί, είναι αδύνατο μια χώρα σε κρίση, όπως ήταν η Ελλάδα μέχρι το 2019, να έχει καλύτερους δείκτες και προοπτική από την περίοδο 2020-2026. Περίοδο που, η χώρα είχε μεγαλύτερα περιθώρια ελευθερίας, παρόμοιους περιορισμούς με τις άλλες χώρες της Ε.Ε., και κυρίως, ρυθμισμένο χρέος.

Η σύγκριση της αναπτυξιακής και οικονομικής πολιτικής της Νέας Δημοκρατίας δεν μπορεί να γίνει με την Ελλάδα της κρίσης. Αλλά, λαμβάνοντας υπόψη, την Ελλάδα μετά την κρίση, σε σχέση με την Ε.Ε. μετά τη κρίση. Η Ελλάδα, όσο και η Ε.Ε., τα τελευταία χρόνια βρέθηκαν σ’ ένα ιδιαίτερα ευνοϊκό δημοσιονομικό περιβάλλον με πολυετή δημοσιονομική χαλάρωση, λόγω της πανδημίας covid19, και με έκτακτη αναπτυξιακή χρηματοδότηση μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, σε αντιδιαστολή με τι βιώνουν σήμερα οι Έλληνες, ως επιχειρηματίες και ως καταναλωτές, το συμπέρασμα είναι αβίαστο. Η Κυβέρνηση έχει αποτύχει να βελτιώσει την οικονομική καθημερινότητα των πολιτών και να συγκλίνει με την Ε.Ε.

Ξεκινώντας από την παραγωγική Ελλάδα διαπιστώνουμε ότι η ελληνική βιομηχανία, η μεταποίηση, οι μικρομεσαίες και οι μικρές ενεργοβόρες επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν ένα από τα υψηλότερα ενεργειακά κόστη στην Ε.Ε. Κάτι που οφείλεται στην επιλογή της Νέας Δημοκρατίας να εγκλωβίσει την χώρα σε ένα κύκλο ακρίβειας και νέας εξάρτησης με την βίαιη «εισβολή» του φυσικού αερίου. Ταυτόχρονα, με την αδιαφανή και άδικη κατανομή του ενεργειακού χώρου σε λίγους «παίκτες», εγκλώβισε στο ίδιο σπιράλ ακρίβειας τα ελληνικά νοικοκυριά. Ενώ, όταν παρουσιάζονται ευκαιρίες, αδυνατεί να τις αδράξει. Χαρακτηριστική η σχεδόν άρνηση της Κυβέρνησης -σε αντιδιαστολή π.χ. με την Ιταλία- να αξιοποιήσει το έκτακτο ευρωπαϊκό πλαίσιο στήριξης για την επιδότηση των ενεργοβόρων επιχειρήσεων, που ισχύει από τον Απρίλιο. Στερώντας έτσι, ίσους όρους ανταγωνισμού με τους «27» και χαμηλότερες τιμές από τους καταναλωτές.

Στο ίδιο πλαίσιο, η λεγόμενη αναπτυξιακή πρωτοκαθεδρία της Ελλάδας στην ΕΕ είναι ανούσια, χωρίς παραγωγικό βάθος και χωρίς εισοδηματικό αντίκρισμα για τους εργαζόμενους. Το 50% των άμεσων ξένων επενδύσεων κατευθύνεται στις αγοραπωλησίες ακινήτων (Golden Visa, κ.λπ.), που δεν αποτελούν παραγωγική ανάπτυξη. Ενώ, το μερίδιο των μισθών στο ΑΕΠ είναι το δεύτερο χαμηλότερο στην Ευρώπη! Την ώρα που το μερίδιο των κερδών είναι το τρίτο υψηλότερο.

Αντίστοιχα, καταστροφικές είναι και ο επιδόσεις της στον τομέα της φορολογίας, ασκώντας μια φορολογική πολιτική αντιαναπτυξιακή, άδικη για τους πολλούς και με γαλαντομία για τους ολιγάρχες και τα funds.

Οι έμμεσοι φόροι, που έχουν οδηγήσει σε ασφυξία περίπου 4.000.000 μισθωτούς και συνταξιούχους με χαμηλά και μεσαία εισοδήματα, αυξήθηκαν κατά περίπου 7 δις ευρώ σε μία τετραετία (από 35,88 δις € το 2022 στα 42,86 δις € το 2025 -στοιχεία ΥΠΟΙΟ). Ενώ η αναλογία έμμεσων προς άμεσους φόρους παραμένει καθηλωμένη κοντά στο 60% προς 40%, πολύ υψηλότερη από το 33,2%, που είναι μέσος όρος στην Ε.Ε. (Annual Report on Taxation 2025). Το 2023, οι έμμεσοι φόροι στην Ελλάδα ανήλθαν στο 17,3% του ΑΕΠ (Μ.Ο. Ε.Ε.: 13,0%), κατατάσσοντας τη χώρα στην 4η υψηλότερη θέση στην Ευρώπη!!

Η μείωση των άμεσων φόρων κατανέμεται άδικα υπέρ των πλούσιων και των μερισματούχων (π.χ. μερίσματα ΑΕ, γονικές παροχές, κ.λπ.), έναντι των υπολοίπων. Ενώ, η όποια βελτίωση από τις φοροαπαλλαγές στους μισθωτούς εξανεμίζεται λόγω του πληθωρισμού. Ακόμα και οι περιβόητες ονομαστικές αυξήσεις, για τις οποίες κομπάζει η Κυβέρνηση, ωθούν πολλούς φορολογούμενους σε υψηλότερα φορολογικά κλιμάκια, λόγω της μη τιμαριθμικής αναπροσαρμογής της φορολογικής κλίμακας, αυξάνοντας το πληρωτέο ποσό και ροκανίζοντας περαιτέρω το εισόδημα τους.

Το φορολογικό σύστημα της Νέας Δημοκρατίας, πέρα από άδικο, είναι εξόχως αντιαναπτυξιακό! Έχουμε συνηθίσει σε κάθε προεκλογική περίοδο, η δεξιά -λόγω της ιδεολογίας τους όπως λένε- να προπαγανδίζει την μείωση των φόρων για να στηρίξει τις επενδύσεις… Δεν υπάρχει μεγαλύτερο ψέμα! Όπως προκύπτει από τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, το ισχύον φορολογικό σύστημα είναι από τα δυσμενέστερα εις βάρος των παραγωγικών επενδύσεων, προβλέποντας φορολογική έκπτωση μόλις 10% ετησίως για επενδύσεις σε νέο μηχανολογικό εξοπλισμό. Αντίθετα, παρέχει ισχυρά κίνητρα για διανομή μερισμάτων και φυγή κερδών στο εξωτερικό (ιδιαίτερα στις τράπεζες), με την εξαιρετικά χαμηλή φορολόγηση των μερισμάτων στο 5%.

Το μήνυμα της Κυβέρνησης είναι σαφές! Αξίζει περισσότερο να διανέμεις κέρδη (& υπερκέρδη) παρά να τα επανεπενδύεις! Αφού, τα κέρδη που φεύγουν στο εξωτερικό φορολογούνται ευνοϊκότερα από τη μισθωτή εργασία και τις παραγωγικές επενδύσεις που μένουν στη χώρα! Αυτή η πολιτική έχει επιφέρει καταστροφικές συνέπειες, ευνοώντας περαιτέρω τον αφελληνισμό της οικονομίας. Η χώρα έχει μετατραπεί σε «Ελ Ντοράντο» για funds και servicers, που επιδιώκουν εύκολο κέρδος και γρήγορη έξοδο των κεφαλαίων στο εξωτερικό.

Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, όπως τόνισε ο Πρόεδρος του Νίκος Ανδρουλάκης στην πρόσφατη ετήσια τακτική Γενική Συνέλευση των μελών του ΣΕΒ, έχει θέση αρχής ότι η φορολογική πολιτική πρέπει να ανταμείβει όσους επενδύουν στην παραγωγική ανασυγκρότηση της χώρας, και όχι αυτούς που καρπώνονται τεράστιες υπεραξίες από τη μεταβίβαση του υφιστάμενου πλούτου, εις βάρος της ανθεκτικότητας της οικονομίας αλλά και της κοινωνικής δικαιοσύνης. Αυτή η αρχή και η αντιμετώπιση των στρεβλώσεων και των αδυναμιών της πολιτικής της Νέας Δημοκρατίας βρίσκονται στο επίκεντρο των προτάσεων του ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής για μια σύγχρονη οικονομική-αναπτυξιακή πολιτική με στόχο την παραγωγική και δίκαιη ανάπτυξη. Επιγραμματικά, οι προτάσεις του ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής είναι:

• Εθνικό Σχέδιο φθηνής ενέργειας για τη διασφάλιση σταθερά χαμηλότερης τιμής ρεύματος για τα επόμενα τρία χρόνια με δέσμευση των βιομηχανιών για επενδύσεις σε ΑΠΕ και συστήματα αποθήκευσης.
• Διαφανής και δίκαιη κατανομή του ενεργειακού χώρου με απόλυτη προτεραιότητα πρόσβασης στους αγρότες, τους συνεταιρισμούς, την τοπική αυτοδιοίκηση και τις ενεργειακές κοινότητες για μείωση του κόστους παραγωγής και ζωής.
• Καθιέρωση σύγχρονου καθεστώτος επιταχυνόμενων αποσβέσεων για παραγωγικά πάγια, ώστε να διευκολυνθούν άμεσα οι βιομηχανικές επενδύσεις.
• Στοχευμένη μείωση του ΦΠΑ στα βασικά αγαθά με προκαταρκτική καταγραφή τιμών και αυστηρούς ελέγχους (όπως στη Κύπρο), ώστε η μείωση να φτάσει στον καταναλωτή.
• Ενίσχυση της Επιτροπής Ανταγωνισμού και της ΔΙΜΕΑ με προσωπικό και μέσα για ελέγχους σε όλη την εφοδιαστική αλυσίδα και στις εσωτερικές υπερτιμολογήσεις των πολυεθνικών.
• Έκτακτη φορολόγηση των υπερκερδών.
• Εκσυγχρονισμός των Βιομηχανικών Περιοχών (ΒΙΠΕ) με άρση αντιαναπτυξιακών αγκυλώσεων μέσω της αναθεώρησης των Κανονισμών Λειτουργίας των ΒΙΠΕ με πρωτοβουλία επιχειρήσεων που εκπροσωπούν το 20% της καθαρής έκτασης.
• Εξέταση νέου μοντέλου εγκατάστασης στις ΒΙΠΕ με μακροχρόνια μίσθωση γης αντί αγοράς, για μείωση του αρχικού επενδυτικού κόστους.
• Κατασκευή σύγχρονων ενεργειακών υποδομών και έργων εξοικονόμησης ενέργειας στις ΒΙΠΕ.
• Δημιουργία παραγωγικών οικοσυστημάτων με συνέργειες ομοειδών δραστηριοτήτων στις ΒΙΠΕ.
• Ίδρυση εξειδικευμένων αγροδιατροφικών επιχειρηματικών πάρκων στην περιφέρεια, όπου τυποποίηση, εργαστήρια, μάρκετινγκ και εξαγωγές θα συστεγάζονται.
• Σύνδεση της αγροδιατροφής παραγωγής-μεταποίησης με τον τουρισμό, μέσω πιστοποίησης τοπικών προϊόντων και ισχυρών περιφερειακών γαστρονομικών brands.

*Μανώλης Γ. Πετράκης,

μέλος Κεντρικής Πολιτικής Επιτροπής ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής

και Ολομέλειας του Τομέα Ανάπτυξης και Επενδύσεων