Νέα εξόρμηση του Ορειβατικού Συλλόγου Αγ. Νικολάου σε Ρουφά, Απόλυχνο, Φαρί, Παλιαμά και Μορόνι

Μια απόδραση στο ανοιξιάτικο τοπίο της κρητικής ενδοχώρας πραγματοποίησε την Κυριακή 29 Μαρτίου 2026 ο Ορειβατικός Συλλόγος Αγίου Νικολάου στην περιοχή της βόρειας Μεσαράς, στον Δήμο Φαιστού, 60 χλμ περίπου νδ του Ηρακλείου στα ορεινά του Ψηλορείτη με τους τριάντα πεζοπόρους από διάφορα μέρη της ανατολικής Κρήτης.

Όπως τονίζεται σε σχετική ανακοίνωση:

"Ξεκινάμε την πεζοπορία από την άσφαλτο κοντά στο χωριό Ρουφάς, όπου μας αφήνει το λεωφορείο και μας υποδέχεται αμέσως μια τεράστια έκταση γεμάτη ασπροκίτρινες μαντιλίδες, προετοιμάζοντάς μας ….για τη συνέχεια. Παίρνουμε χωματόδρομους με μεγάλες κολύμπες, αποτέλεσμα των πρόσφατων βροχοπτώσεων και φτάνουμε στην πρώτη μας στάση τον ερειπωμένο οικισμό του Απόλυχνου. Πρόκειται για ημιορεινό οικισμό της περιοχής, που ανήκει σήμερα στην κοινότητα Γαλιάς, αλλά αναφέρεται για πρώτη φορά  σε έγγραφο του 1248 με την ονομασία Apolchino, ως φέουδο της αρχιεπισκοπής Κρήτης κατά την Βυζαντινή εποχή (πηγή: Βικιπαίδεια).  

Τα μεγάλα νοικοκυρεμένα αρχοντόσπιτα με τα τζάκια, τις στέρνες τους και τους οντάδες δείχνουν, παρά την εγκατάλειψη, τη δόξα του παρελθόντος. Εδώ θα επισκεφθούμε δύο όμορφες εκκλησίες: την Παναγία τη Μυρτιδιώτισσσα, μικρό ξωκλήσι σε ειδυλλιακή τοποθεσία με λιβάδια κατάσπαρτα από διαφόρων ειδών ορχιδέες και τον, πιο κοσμικό, Άγιο Παντελεήμονα χαμηλά στην κοίτη του μικρού φαραγγιού με τις πηγές του να τρέχουν γάργαρο νερό και την αυλή του ιδιαίτερα προσεγμένη. Γενικά, αν και τα μέρη είναι εγκαταλελειμμένα, τα εκκλησάκια μια χαρά συντηρημένα είναι, ένδειξη ότι η παράδοση και η ορθοδοξία στη σύγχρονη Ελλάδα καλά κρατούν!

Image

Συνεχίζουμε από άλλον χωματόδρομο παράλληλα με το καταπράσινο φαράγγι –και που να βγάλουν και τα πλατάνια τα φύλλα τους!- περνώντας δίπλα από περβόλια με εσπεριδοειδή και αγριόχορτα ψηλά ως τη μέση μας. Εδώ θα μας δείξει κι ο Σπύρος πως τρώγεται το γουλί από τους αγκαβάνους, που «είναι τόσο τρυφερό, μεζές της ρακής από τσι πρώτους»! Οι χορτοσυλλέκτες ξεχύνονται μπροστά να πρωτοπρολάβουν, αν κι έχει απ’ όλα και για όλους. Την τιμητική τους πάντως έχουν τα σπαράγγια! «Μα και χοχλιούς να δεις!». Δυστυχώς δεν έχουμε χρόνο. 

Επόμενη στάση ο έρημος οικισμός Φαρί, πίσω απ’ το χωριό Παναγιά κοντά στον Ζαρό. Φαρί ονόμαζαν οι Τούρκοι το άλογο και πιθανόν εδώ οφείλει το όνομά του. Το όμορφο αυτό χωριουδάκι εγκαταλείφθηκε μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο από την ομαδική σχεδόν μετανάστευση των κατοίκων του για λόγους βιοπορισμού στη Γερμανία.

Μετά συνεχίζουμε κατηφορικά στη ρεματιά στη θέση του παλιού οικισμού Παλιάμα (παραφθορά των λέξεων «Παλιά Μονή»), τα ερείπια του οποίου έχουν καλύψει άσπρες νεραγκούλες, όπου δεσπόζει ο όμορφος ναός του Αγίου Χαραλάμπου, καθολικό μικρού μοναστηριού που άκμασε κατά την Ενετοκρατία. Συνεχίζουμε κατόπιν ανηφορικά κι ανάμεσα σε ελαιώνες αναζητούμε τη μνημειακή ελιά του Παλιάμα. Είναι αυτή χοντρολιά κεντρισμένη σε αγριελιά και βρίσκεται στη θέση «Τρυπητή»

Από εδώ θα πάρουμε τον δρόμο προς το χωριό Μορόνι, από το βυζαντινό όνομα Μορόνης, που αναφέρεται πρώτη φορά σε συμβόλαιο του 1382, όπου μας υποδέχονται φιλόξενα οι κάτοικοι ρωτώντας μας ποιοι είμαστε και που πάμε -έπεσαν και κάποιες ρακές καλωσορίσματος, απ’ ότι έπιασε το μάτι μου!

Ο απολογισμός ως εδώ θετικός 13 χλμ με μικρή υψομετρική περίπου 300 μ.. Μέρη με ήρεμη ομορφιά, κάτω απ’ τις χιονισμένες κορφές του Ψηλορείτη. Καταπράσινα λιβάδια με πλήθος αγριολούλουδα να ξεπετάγονται εδώ κι εκεί σαν πινελιές που θα τις ζήλευαν κι οι ιμπρεσιονιστές. Πηγές όπου κελαρύζει το νερό, ειδυλλιακά ξωκλήσια, ερείπια που διηγούνται ιστορίες… Ο «ορισμός της άνοιξης σήμερα» που λέει κι η Σοφία και σαν εικαστικός η γνώμη της μετράει!

Παρ’ όλ’ αυτά το ταξίδι δεν τελείωσε ακόμα, γιατί η τοποθεσία «Η λίμνη στου Διγενή το μνήμα», κοντά στη Γέργερη, όπου σταματάμε για φαγητό, αποτελεί επίσης αξιοθέατο: μικρή –με ταχύ βήμα τελειώνεις σε ένα τέταρτο έναν γύρο της-, ολοστρόγγυλη και γραφική αποτελεί έναν υδροβιότοπο για πολλά ζώα και μεταναστευτικά πουλιά. Είναι όπως διαβάζω εποχική, άρα τη βρήκαμε στα καλύτερά της. Στην ταβέρνα στις όχθες της μπορεί κανείς να φάει καλά ή να πιει τον καφέ του αγναντεύοντας τη λίμνη και τα ψηλά βουνά απέναντί της ή απλά να χαζέψει τις πάπιες που πιάνουν εύκολα φιλίες για λίγα ψίχουλα ψωμιού.

Ήταν μια διαφορετική πεζοπορία αυτή σε μέρη που ελάχιστοι από εμάς τα ήξεραν κι οφείλουμε μόνο ευγνωμοσύνη στον αρχηγό μας, τον Γιάννη Ψαλλιδάκη, που μας άνοιξε τα τελευταία χρόνια ένα παράθυρο προς την υπόλοιπη Κρήτη! Κι όπως λέμε πάντα «Τα καλύτερα έρχονται»!"

Διαβάστε περισσότερες ειδήσεις από την Κρήτη