O Jon Klassen, νικητής του Astrid Lindgren Memorial Award 2026 …στα Παραμύθια του Σαββάτου!

Γράφει η Ελένη Μπετεινάκη

Πριν λίγες μέρες στην 63η Παγκόσμια Έκθεση Παιδικού Βιβλίου της Μπολόνια ( Bolonga Children’s Bookfare) μεταξύ των σπουδαίων γεγονότων που έλαβαν χώρα κατά την διάρκεια της ήταν και η  ανακοίνωση πως ο  Jon Klassen CM, ήταν ο νικητής του Astrid Lindgren Memorial Award 2026.

Ο Jon Klassen είναι Καναδός,  συγγραφέας, εικονογράφος παιδικών βιβλίων και εμψυχωτής. Στην φαρέτρα του έχει δεκάδες βιβλία με συγγραφή κι αλλά τόσα στην εικονογράφηση και στα ελληνικά τον γνωρίσαμε από το Θέλω πίσω το καπέλο μου, που κυκλοφόρησε τον Δεκέμβριο του 2012 από τις εκδόσεις Κόκκινο. Το βιβλίο αυτό σαν έκδοση είναι εξαντλημένο από τον εκδότη.

Image

Ο Jon Klassen έχει επίσης κερδίσει το αμερικανικού βραβείο Caldecott  Medal όσο και το Βρετανικό αντίστοιχο Kate Greenaway Medal για την εικονογράφηση παιδικών βιβλίων.

Κάνοντας μια μικρή έρευνα για το πόσα και ποια βιβλία του κυκλοφορούν στα Ελληνικά, βρήκα πως από τις εκδόσεις Κόκκινο κυκλοφορούν τα άλλα 2 βιβλία της τριλογίας του καπέλου: α) Αυτό δεν είναι το καπέλο μου και β) Βρήκαμε ένα καπέλο σε κείμενο και εικονογράφηση δικά του

Επίσης έχει εικονογραφήσει και κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Πατάκη τα : Ο Σαμ και ο Ντέιβ σκάβουν μια τρύπα και Παξ, στο τόπο της καρδιάς μου, των Mac Barnett και Sara Pennypacker, αντίστοιχα.

Τέλος στο πολυαγαπημένο : Πως κατεβαίνει ο Άγιος Βασίλης από τις καμινάδες,  σε κείμενο Mac Barnett των εκδόσεων Μάρτης απολαμβάνουμε το τεράστιο ταλέντο του στην εικονογράφηση.

Image

Πάμε να δούμε τρία από αυτά τα βιβλία που έχω κι εγώ στην συλλογή μου και ανα καταλάβουμε, αν γίνεται, τις ιδιαιτερότητες και το μεγάλο ταλέντο του στην συγγραφή (μικροιστοριών) και την απλότητα των εικόνων του.

Αυτό δεν  είναι το καπέλο μου, κείμενο- εικονογράφηση Jon Klassen, εκδόσεις Κόκκινο

Image

Ένα μικρό ψαράκι μονολογεί και περιγράφει ένα συμβάν. Φοράει ένα καπέλο που δεν είναι δικό του. Ομολογεί πως το έκλεψε. Τώρα προσπαθεί να κρυφτεί από τον κάτοχο του καπέλου, ένα πολύ μεγαλύτερο ψάρι. Σκέφτεται, ανησυχεί, αναρωτιέται και προχωράει . Θέλει να πιστεύει πως το μεγάλο ψάρι δεν θα καταλάβει τίποτα όταν ξυπνήσει. Κι ακόμα πως δεν θα το βρει ποτέ γιατί ξέρει να κρύβεται… Όμως τα πράγματα εξελίσσονται ραγδαία και ΜΑΛΛΟΝ όχι όπως εκείνο πίστευε.

Ένα λιτό, ευφυΐες κείμενο, με τεράστια νοήματα. Σ αυτό το μικρό αλλά ευρηματικό κείμενο διακρίνεται η ικανότητα του Jon Klassen στο να δημιουργήσει μια έντονη αντίθεση - συμπλήρωμα  ανάμεσα στο κείμενο και την εικόνα. Ενώ το μικρό ψαράκι μονολογεί με αφέλεια και σχετική αυτοπεποίθηση τις σκέψεις του,  οι εικόνες του μάς αφηγούνται μια διαφορετική πραγματικότητα, οδηγώντας τον αναγνώστη σε ένα παιχνίδι κατανόησης και πρόβλεψης.

Η εικονογράφηση είναι  σκοτεινή, μινιμαλιστική, με έμφαση στην ατμόσφαιρα και στις μικρές λεπτομέρειες που αλλάζουν την οπτική της ιστορίας. Τα μάτια των χαρακτήρων, οι σιωπές και οι παύσεις λειτουργούν σχεδόν σαν διάλογοι κάνοντας τον αναγνώστη συμμέτοχο.

Ένα βιβλίο χωρίς διδακτισμό αλλά με καίρια θέματα ηθικής και αξιοπρέπειας. Με έννοιες όπως η ενοχή, το αποτέλεσμα και οι συνέπιες των πράξεων μας, η λαθεμένη αντίληψη πως κανένας δεν θα μας δει αν κάνουμε κάτι άσχημο ή παράταιρο.

Ένα βιβλίο που μας αφήνει να μαντέψουμε το τέλος μόνο με τη δύναμη της εικόνας!

Βρείτε το εδώ : https://ekdoseis-kokkino.gr/vivlia/auto-den-einai-to-kapelo-mou/ 

Βρήκαμε ένα καπέλο, κείμενο- εικονογράφηση Jon Klassen, εκδόσεις Κόκκινο

Image

Δύο χελώνες βρίσκουν ένα καπέλο. Ποια θα το φορέσει; Ποια θα γίνει κάτοχός του; Προβληματισμός, σκέψεις, αποφάσεις. Προχωρούν το δρόμο τους χωρίς το καπέλο. Η απόφαση πάρθηκε. Το απόγευμα τις βρίσκει σε ένα μικρό λοφάκι να κοιτούν μαζί το ηλιοβασίλεμα. Πάλι σκέψεις, πάλι αναζητήσεις. Καμιά δεν λέει τι σκέφτεται πραγματικά στην άλλη. Κοιμούνται, ονειρεύονται τι άλλο; Το καπέλο!

Όμως τα μάτια λένε άλλα από την απόφαση…

Μια ακόμα λιτή, ευφυέστατη και υπέροχη ιστορία. Αποτελεί το τρίτο βιβλίο της τριλογίας των καπέλων του Jon Klassen. Το μοτίβο είναι διαφορετικό από το προηγούμενο βιβλίο που η πλοκή του κινείται γύρω από την κλοπή και την τιμωρία. Σε αυτήν την ιστορία κυρίαρχο ρόλο παίζει το συναίσθημα, η φιλία και η εγκράτεια. Η  επιθυμία κρατάει τον πρώτο ρόλο. Ωστόσο ο αυτοέλεγχος και οι ισχυροί δεσμοί υπερισχύουν παρά τον πειρασμό που τους δημιουργεί δεύτερες σκέψεις. Η  αυτοσυγκράτηση και των δύο χελωνών, εντυπωσιακή.

Η εικονογράφηση και πάλι είναι ιδιαίτερα δυνατή. Συμπληρώνει εντελώς το κείμενο με σχήματα απλά, χρώματα σε συγκεκριμένη παλέτα με ως επί το πλείστων γήινες αποχρώσεις. Εντυπωσιακός και ο τρόπος που τονίζεται  η εκφραστικότητα των χαρακτήρων και των συναισθημάτων. Τα μάτια και των δύο χελωνών είναι εκείνα που μας οδηγούν στο κείμενο  και το τοπίο της ερήμου μας τονίζει την σπουδαιότητα του αντικειμένου-καπέλου και την πρόκληση που δημιουργεί στις χελώνες.

Υπέροχο βιβλίο, αναζητείστε το και αυτό! https://ekdoseis-kokkino.gr/vivlia/vrikame-ena-kapelo/ 

Και τελευταίο και πολυαγαπημένο ένα χριστουγεννιάτικο βιβλίο: Πως κατεβαίνει ο Άγιος Βασίλης από τις καμινάδες;  Ο Jon Klassen έχει κάνει την εικονογράφηση

Image

Το κείμενο  του Mac Barnett έχει να κάνει με το αιώνιο ερώτημα των παιδιών για την «εισβολή» του Άγιου Βασίλη σε κάθε σπίτι την Παραμονή της Πρωτοχρονιάς, τα μεσάνυχτα, και ειδικά από την καμινάδα, για όσους έχουν τζάκι. Μόνο που δεν θα μάθουμε  την απάντηση μέσα στο βιβλίο. Θα αναρωτηθούμε μαζί με τον συγγραφέα αν, μήπως και πώς  συμβαίνουν κάποια πράγματα εκείνη την μαγική νύχτα. Με αρκετή φιλοσοφική διάθεση και ιδιαίτερο χιούμορ ακολουθούμε την πορεία του Αι Βασίλη μέχρι το τέλος, ή μήπως όχι; Ο συγγραφέας δεν προσπαθεί να εξηγήσει ρεαλιστικά το τι συμβαίνει αυτήν την μοναδική νύχτα αλλά να μας δείξει πως  η φαντασία είναι πιο σημαντική από την απάντηση.

Κι επειδή έχουμε ακόμα πολύ χρόνο ίσαμε την Πρωτοχρονιά, θα σας παροτρύνω να βάλετε στην λίστα σας αυτό το πολύ ιδιαίτερο βιβλίο δίνοντάς ακόμα μεγαλύτερη σημασία στις εικόνες του Jon Klassen. Η εικονογράφηση του Jon Klassen.

Εδώ βρίσκεται η μεγαλύτερη δύναμη του βιβλίου. Κυριαρχούν ως επί το πλείστο λίγα χρώματα,(λευκό, μαύρο, κόκκινο) καθαρές μορφές, αρκετά άδειος χώρος. Ο Jon Klassen, όπως πάντα δίνει μεγαλύτερη έμφαση στις λεπτομέρειες και ιδιαίτερα στα μάτια, στις στάσεις του σώματος και στις σκιές. Ένα μαγικό βράδυ χωρίς λάμψη αλλά με μια ηρεμία και απλότητα που δημιουργεί μια πολύ διαφορετική αίσθηση.

Δείτε το εδώ: https://www.martis.gr/product/pws-katebainei-o-agios-basilhs-apo-tis-kaminades/